door
Administrator
4 jan 2007
Ouderen in Nederland gaan al mentaal met pensioen lang voordat ze kunnen stoppen met werken. Beschouw ze toch als volwaardige en onmisbare werknemers
Marike Stellinga
De werkgeversverenigingen VNO-NCW, MKB-Nederland en AWVN sturen hun onderhandelaars dit jaar op pad met de boodschap het huidige ouderenbeleid in collectieve arbeidsovereenkomsten aan te pakken. Zo is demotie – een lagere functie tegen een lager loon – een manier om 55-plussers langer aan het werk te houden. Ook de extra vakantiedagen (seniorendagen) moeten tegen het licht worden gehouden.
Volwaardig werkende ouderen zijn nodig voor de financiering van de vergrijzing. Maar 55-plussers zijn nu met hun seniorendagen, vrijstelling van overwerk, hoge salarissen en dito ontslagvergoeding duur in vergelijking met jonge, vaak ook productievere werknemers. In Nederland werkt nog geen 40 procent van de 55-plussers.
Mensen worden steeds ouder en gezonder, maar ze worden op steeds jongere leeftijd niet meer geschikt geacht om te werken. Extra vakantiedagen, vroegpensioen, geen nachtdiensten hoeven draaien, werknemers worden op hun 55ste afgeschreven.
Het gevolg: ouderen gaan al mentaal met pensioen lang voordat ze met de vut mogen. Ze leren niks meer bij, slapen in op hun werk. Werkgevers investeren niet in scholing van hun werknemers boven de 40. Van beide kanten is er grote behoefte om er maar helemaal mee op te houden: lekker rondtoeren met de camper door Europa als lonkend perspectief.
In die mentaliteit schuilt het probleem. Echte demotie (met lagere salarissen dus) is om financiële redenen een begrijpelijke oplossing. Maar ook dubieus. Demotie versterkt het onjuiste beeld dat 55-plussers uitgeblust zijn en weinig meer kunnen. Dat oudere werknemers bij matig functioneren soms een stap terugzetten tegen lager salaris, is logisch; dat past in de trend werknemers naar prestatie te belonen in plaats van naar anciënniteit.
Maar veel belangrijker is het om eerst alle maatregelen af te schaffen waarmee ouderen in de watten worden gelegd: seniorendagen, hoge ontslagbescherming, vroegpensioen. In landen waar ouderen veel minder worden beschermd, hebben meer 55-plussers een baan. Volledig werken tot 65 jaar moet weer de normaalste zaak van de wereld worden.