door
Administrator
15 mrt 2008
De PvdA heeft meer greep op Wouter Bos dan hij op zijn partij. En in die partij is niet hij, maar zijn de oud-linkse krachten die hij kwijt probeerde te raken de baas. Nu hij geen verkiezingen meer voor hen kan winnen zal de partij Bos laten vallen
Syp Wynia
Ruim vijf jaar is Wouter Bos de leider van de Partij van de Arbeid. Een meerderheid van de PvdA-leden koos hem in december 2002 als opvolger van de Ad Melkert, die dat jaar een smadelijke verkiezingsnederlaag had geleden.
In die dagen heeft Bos even gedacht dat hij ook echt de baas van de PvdA was geworden. Hij dacht er aan om de PvdA op te heffen op te laten gaan in een brede progressieve beweging, waarin ook Femke Halsema en Mark Rutte in konden deelnemen.
Afbreken
Het is er niet van gekomen, zoals er zoveel is dat Wouter Bos bij de handen afbreekt. Terugkijkend moet worden vastgesteld dat Bos hooguit enkele maanden de illusie kan hebben gehad dat hij werkelijk de baas van de PvdA was. Hij trok de PvdA er weer bovenop bij de verkiezingen van januari 2003, maar slaagde er vervolgens niet in een coalitie te vormen met het CDA.
Sindsdien is de PvdA de baas over Bos. En oud-links, zoals Bos het zelf noemt, is eerder de baas in de PvdA dan nieuw-links, waar hij zichzelf toe rekent. En oud-links, dat zijn de multiculti’s, de verzorgingsstaat-fetisjisten en de gevestigde sociaal-democratische belangen, in het onderwijs, de ontwikkelingshulp, de publieke omroep en in de vakbonden.
Mastodonten
Bos klaagde de afgelopen weken in interviews zelf over de greep die de oude mastodonten op de koers van de PvdA houden. De greep van het wijdvertakte PvdA-netwerk op de samenleving was iets te goed gelukt, klaagde hij. Als hij geld wil ophalen voor de Vogelaar-wijken zijn het de PvdA-gedomineerde woningcorporaties die hem als eerste in de weg zitten. Als hij met geld wil schuiven in de gesubsidieerde cultuur wordt het meteen door belanghebbende PvdA’ers gefrustreerd.
En zo gaat Wouter Bos al vijf jaar van nederlaag naar nederlaag. Al zijn vernieuwingen, van de gekozen burgemeester tot de inperking van de hypotheekrenteaftrek strandden, dan wel in zijn eigen partij dan wel in de coalitieonderhandelingen. Als hij zijn nek nog uitsteekt, is dat eerder met oud-linkse plannen zoals deze week het extra belasten van bazen van bedrijven.
Draaien
Als Bos zegt dat het tijd wordt dat de PvdA ophoudt met het pamperen van allochtonen en de problemen benoemt, wordt hij meteen afgevallen en aangevallen door Jan Pronk, Job Cohen en zijn eigen minister Ella Vogelaar. Waarop Bos dan maar weer gas terugneemt en, al draaiend, weer bij zijn criticasters uitkomt. Bos is geen baas over de PvdA en de door islam en immigratie verscheurde partij is in al zijn instabiliteit de grootste risicofactor voor het huidige kabinet geworden.
Wouter Bos wilde de PvdA na de afgang van Melkert lessen laten trekken uit de Fortuyn-revolte. Het is hem niet gelukt. In de peilingen staat de PvdA op hetzelfde niveau als ten tijde van de verkiezingsnederlaag va Melkert. Nu Bos ook al geen verkiezingen meer wint kan het niet lang meer duren, of de PvdA neemt Bos zijn laatste illusies over zijn leiderschap af.