Sarkozy verwees naar de Amerikaanse steun voor de auto-industrie
Of Amerika ook wil meeluisteren: protectionisme is slecht. De Europese Unie (EU) zegt het en hoopt dat de Amerikanen het in hun oren knopen.
‘Ieder voor zich is slecht voor allen,’ zei Jan Peter Balkenende na afloop van de informele top van staatshoofden en regeringsleiders van de EU in Brussel. Balkenende verwoordde de belangrijkste conclusie van de top.
Dat was typisch, want de CDA-premier had diezelfde kreet ook al geslaakt toen hij in Brussel arriveerde.
Ritueel
Dat bewijst hoe zeer de lunch een ritueel was. Plechtig werd nog eens afgesproken dat het bedrijfsleven alleen mag worden gesteund volgens de Europese spelregels. Andere landen mogen van die steun geen nadeel hebben. Geen protectionisme dus.
Hoe onverplicht die kreet is, werd vijf minuten na de lunch duidelijk toen de Franse president Nicolas Sarkozy zich afvroeg waarom de Amerikanen wel protectionisme kunnen bedrijven en Europa niet.
Ook benadrukte hij dat als de moederbedrijven van de automobielindustrie niet worden gered de filialen – in andere landen - er ook aan onder doorgaan.
Etteren
Sarkozy herhaalde niet dat Peugeot, na het krijgen van staatssteun, maar zijn filiaal in Tsjechië moest sluiten als de productiecapaciteit omlaag moet en geen Franse vestigingen. Maar zijn verwijzing naar de onbelemmerde staatssteun van de Amerikanen duidt erop dat het protectionisme blijft etteren.
Hierover zweeg premier Balkenende na afloop van het beraad. Gevraagd of Sarkozy geen gelijk heeft met zijn verwijzing naar Amerika, zei Balkenende dat de boodschap tegen het protectionisme ook voor de Amerikanen bestemd was.
Of Europa op korte termijn iets opschiet met deze Brusselse lunch? Met een anti-protectionisme-akkoord red je nog geen banen. En de steun van de Europese leiders voor het plan-De Larosière voor financieel toezicht, is gericht op de toekomst. Een akkoord over het opruimen van de rommelkredieten bij de banken, voegt weinig toe, want de lidstaten met dit probleem, zijn daar al volop mee bezig.
Derdewereldlanden
Het plan van Hongarije voor een miljardenpakket was kennelijk meteen van tafel geveegd en had volgens Balkenende alleen in de media bestaan. Onder de midden- en Oosteuropese landen heerst irritatie dat ze allemaal over een kam worden geschoren.
Niet alle jonge Eu-lidstaten zijn er immers even slecht aan toe. ‘Sommigen lijken derdewereldlanden anderen doen het een stuk beter,’ zei de Tsjechische premier Mirek Topolánek, wiens land het EU-voorzitterschap waarneemt.
Afgesproken is dat eerst bestaande geldstromen naar deze contreien onder de loep worden genomen. Ook op een vervroegde invoering van de euro hoeven de nieuwe lidstaten niet te rekenen. Balkenende had er zondagochtend nog met president Jean-Claude Trichet van de Europese Centrale Bank over gebeld en die had nog eens bezworen dat er niet getornd mag worden aan de criteria van het stabiliteitspact.
Criteria
Landen moeten hun financiën op orde hebben, voordat ze de euro mogen invoeren. Dat in West-Europa menig land ook niet meer aan de criteria voldoet, soit. We leven nu eenmaal in exceptionele tijden.
En voor het overige is er over tweeënhalve week weer een top. En in mei ook weer en in juni ook. Tamelijk veel toppen, vond ook Balkenende: 'Maar het geeft ook aan dat ons menens is.'
De top vorig jaar in Parijs had de aanzet gegeven voor gezamenlijke maatregelen om de banken overeind te houden, nu nog de economie redden. En de premier herhaalde nog maar eens: 'Ieder voor zich....'