door
Carla Joosten
4 jun 2009
Nebahat Albayrak, verantwoordelijk voor asielbeleid in Nederland
Terwijl de kiezer zijn burgerplicht vervult, vergadert PvdA-staatssecretaris Nebahat Albayrak (Justitie en Vreemdelingenbeleid) in Luxemburg over het asiel- en migratiebeleid.
Ze doet dat met haar Europese collega’s en het zal zeker niet voor de laatste keer zijn dat het onderwerp op de agenda staat. De EU probeert al jaren te komen tot een gemeenschappelijk asiel- en migratiebeleid. Maar dat lukt slecht.
Nu worden asielaanvragen verschillend behandeld. Wie in Zweden de vluchtelingenstatus aanvraagt, krijgt dat veel makkelijker dan iemand die dat in Griekenland of Oostenrijk doet. Ook op migratiegebied heeft elk land zijn eigen beleid. Spanje legaliseerde in 2005 tot grote ergernis van de andere lidstaten 700.000 illegalen. Vanwege de open grenzen was dat een legalisatie die maar meteen voor de hele EU op ging.
Van de asielzoekers melden de meeste zich in de zuidelijke lidstaten. Vooral Malta en Italië (Lampedusa) hebben het te verduren. Van de Canarische Eilanden hoor je vandaag de dag niets meer. Misschien dat de Spaanse minister zijn collega’s uit Malta en Italië vandaag kan uitleggen, hoe de Spanjaarden dat probleem hebben opgelost. Typisch is dat veel Afrikanen nu steeds vaker via Griekenland Europa proberen binnen te komen.
Heibel
In december kwam de Europese Commissie met voorstellen voor gezamenlijke normen voor het asielbeleid. Vandaag is het eerste overleg regeringsniveau over de plannen. Maar de eerste heibel erover is al eerder uitgebroken.
De Europese Commissie vindt dat lidstaten asielzoekers dezelfde voorzieningen moeten bieden als burgers uit eigen land die afhankelijk zijn van de staat. In de Duitse pers werd geconcludeerd dat asielzoekers dus bijstand met alle toeslagen vandien moesten krijgen.
De verantwoordelijk CDU-minister Wolfgang Schäuble liet al snel weten hier tegen te zijn. De Duitsers zijn wel voor een gemeenschappelijke opvangnorm, maar vinden niet dat dit de eigen bijstandsnorm moet zijn, want dan zullen asielzoekers naar het land reizen met de beste voorzieningen.
Migratiedruk
Maar ook over andere voorstellen wordt in Luxemburg onenigheid verwacht. Zo wil de commissie dat de lidstaten de migratiedruk op bijvoorbeeld Malta verlichten. Dat land heeft veruit de meeste asielzoekers van de EU en beschikt als eiland niet over een achterland, terwijl het toch al het dichts bevolkt is van de hele Unie.
Eurocommissaris Jacques Barrot wil dat andere lidstaten asielzoekers van Malta overnemen. Maar weinig lidstaten zijn daartoe bereid. Ook Nederland niet. Verdeling van asielzoekers over lidstaten zou de bijl zetten aan de oude afspraak dat een asielverzoek in het land van aankomst asiel moet worden ingediend.
Nederland wil wel een boot van de marine leveren ter bestrijding van de illegale oversteek naar Europa vanuit Afrika. Maar ook de samenwerking op dat front hapert in de EU nog altijd.
Bureaucratie
Er is nog meer onenigheid. Zo stelt de Europese Commissie voor om een asielzoeker wiens aanvraag in een land niet in behandeling wordt genomen de kans geeft om in hoger beroep te gaan. Dat zou binnen 72 uur afgehandeld moeten worden. Maar van die extra bureaucratie willen de meeste lidstaten niets weten.
In september komt eurocommissaris Barrot met een voorstel voor de herziening van de zogenoemde kwalificatierichtlijn die minimumnormen geeft voor de erkenning van asielzoekers in de hele EU. Naar verwachting zal ook daar maar moeizaam eensgezindheid over ontstaan.
Misschien komen asiel en migratie misschien minder in aanmerking om Europees geregeld te worden dan het op het eerste gezicht lijkt.