Herman van Rompuy (rechts) en voorzitter Barroso van de Europese Commisie
De eurocrisis begint uit te draaien op een strijd tussen de politici en bestuurders van de Europese Unie en de financiële markten. Heel Brussel toont zijn afkeer van de wijze waarop de beleggers reageren op de Griekse crisis.
De Belgische oud-premier Guy Verhofstadt, leider van de liberale fractie in het Europees Parlement, klaagt over 'speculaties tegen Europa'.
Voorzitter Herman van Rompuy van de Europese Raad van regeringsleiders spreekt over ‘totale irrationele bewegingen op de markten.’
Speeltuin
Voorzitter José Manuel Barroso van de Europese Commissie beschuldigt de markten van ‘onverantwoordelijk gedrag’. De Europese Commissie zal volgens hem voorkomen dat de markten ‘een speeltuin van speculaties’ worden.
Daniel Cohn-Bendit, de oud-studentenleider die voor de Groenen in het Europees Parlement zit, richt zijn gram niet op de markten maar op de Europese regeringsleiders. Die verwachten volgens hem dat Griekenland in drie maanden voor elkaar krijgt wat Frankrijk en Duitsland in geen jaren lukt, namelijk het pensioensysteem hervormen. Cohn Bendit: 'U bent gek'.
Zootje
Barry Madlener, leider van de PVV in het Parlement, is het daar misschien wel mee eens, maar vanuit een heel ander perspectief: ‘Socialistische regeringen in Portugal, Spanje en Griekenland hebben er een zootje van gemaakt.’ En hij wrijft de 'eurofielen' in het Parlement graag in dat Griekenland al jaren de grootste netto-ontvanger is van de Unie.
Boosheid, onbegrip en machteloosheid overheersen in Brussel.
Barroso kan maar niet begrijpen dat de financiële markten de steun voor Griekenland – 110 miljard euro – en het bijbehorende bezuinigingsprogramma van de Griekse regering niet op waarde weten te schatten. ‘We moeten hard en duidelijk zeggen dat de twijfelaars het verkeerd zien,’ vindt Barroso.
Statistieken
En Van Rompuy ergert zich dat Spanje en Portugal op een lijn worden gezet met Griekenland. ‘Dat laatste land heeft heel specifieke problemen, namelijk de niet te vertrouwen statistieken, een niet concurrerende economie en een heel hoge staatsschuld.’
Eurocommissaris Olli Rehn (Economische en Monetaire Zaken) spreekt precies dezelfde tekst uit. De Europese kopstukken stemmen goed af wat ze zeggen. De markten letten op ze. Rehn: 'De situatie in Griekenland is onvergelijkbaar met die in Spanje en Portugal.'
Maar de markten denken er anders over dan de Europese bureaucraten en politici. Ze zullen het wel niet eens worden, met alle gevolgen vandien.
Regels
Barroso kondigt regels aan om de capriolen van de markten te beheersen. ‘Vrije markten zijn de basis voor succesvolle economieën, maar ook vrije markten hebben regels nodig.’
De regels voor kredietbeoordelaars zijn al langer in de maak. Volgens Barroso moet er zekerheden in het systeem worden ingebouwd die ervoor zorgen dat staatsschulden op de juiste wijze worden ingeschat en beoordeeld. En de buitenwereld moet zicht krijgen op het hoe en waarom van een oordeel.
Coördinatie
Veel complexer zijn de plannen voor meer economische coördinatie binnen de Europese Unie en vooral binnen de eurozone. Alom wordt inmiddels onderschreven dat een monetaire unie eigenlijk onmogelijk is als de leden ervan allemaal hun weg gaan en hun economieën niet afstemmen.
De regeringsleiders hebben Van Rompuy eerder dit jaar de opdracht gegeven om daarvoor met een werkgroep plannen te maken. Ze gaven hem toen tot het einde van het jaar de tijd. Europese molen draaien langzaam.
Puinhoop
Intussen dendert de crisis door. In Brussel is het wachten op de regeringsleiders die zich vrijdag, tijdens een diner in Brussel, onder leiding van Herman van Rompuy over de puinhoop buigen.
Ze zullen dit keer vanuit de hele wereld op hun vingers worden gekeken. In de eurolanden vooral door belastingbetalers, spaarders en gepensioneerden.