Verhagen heeft nooit willen onderhandelen met Geert Wilders
De formatie loopt vast. Al voordat een kabinet kan
worden gevormd, hebben de politieke leiders een scherp debat gevoerd over de kabinetsformatie. De wedstrijd zal wellicht met penalty’s moeten worden beslist.
Dat wordt een lot uit de loterij.
Opeens vindt iedereen het vreemd dat Geert Wilders
buiten de onderhandelingen wordt gehouden. Eigenlijk is Den Haag erg
zenuwachtig. Weinigen geloven nog dat er een stabiel kabinet uit deze
tumultueuze toestand voortkomt.
Daarom heeft de Tweede Kamer een debat gevoerd. Het gaat
om de schuldvraag. Wie is schuldig aan het marginaliseren van de grootste
winnaar van de verkiezingen? Deze vraag zou irrelevant zijn geweest als iedereen
ervan overtuigd was dat er een stabiel kabinet kan worden
gevormd.
Geen
blaam
Wie is nou schuldig? Wilders, Maxime Verhagen of toch
Mark Rutte?
Rutte treft geen blaam. Hij was en is bereid om te onderhandelen. Verhagen daarentegen is gewoon niet bereid om te onderhandelen
met de PVV. Anders gezegd: Verhagen is bang om onder welke conditie dan ook met
de PVV te praten.
Hij vreest dat een aantal prominente leden van zijn
partij zich openlijk tegen hem keert. Hij is nog geen leider van het CDA.
Verhagen is slechts fractievoorzitter van het CDA. Het CDA moet nog een leider
aanwijzen. En Verhagen weet uit de ervaring hoe gevaarlijk deze affaire is.
Onderhandelen
Gisteren stelde Mark Rutte aan Wilders voor om met de
VVD te gaan onderhandelen. Daarna zou de resultaten aan Verhagen kunnen worden
voorgelegd.
Emile Roemer, de leider van de SP, vindt de houding van
Wilders vreemd. ‘Zou ik door Cohen uitgenodigd zijn om te onderhandelen, dan had
ik het gedaan.’ Natuurlijk wil de SP met Cohen onderhandelen.
Wat zou het doel van de onderhandeling moeten zijn? De
SP kan dan bewijzen dat Cohen geen echte socialist is. Want over een aantal
cruciale zaken kunnen ze zeker geen overeenstemming bereiken. In dat geval zou
de SP de winnaar van een dergelijke onderhandelingsronde zijn.
Macht
Geldt dat ook voor Wilders? Nee. Wilders heeft 24
zetels. Hij is de grootste winnaar van deze verkiezingen. Zijn kiezer wenst dat
hij aan de macht gaat deelnemen. Dus kan hij nooit de onderhandelingen ingaan
met de gedachte om later te kunnen bewijzen dat Rutte niet rechts genoeg is.
Als Wilders tijdens gesprekken met Rutte serieuze
concessies zou doen, dan zou hij zijn eigen politieke actieradius beperken. Hoe?
Logica
Het resultaat van de onderhandelingen met Rutte moet dan
nog aan Verhagen worden voorgelegd. Maar we weten nu al dat Verhagen niet kan
regeren met Wilders. Het CDA wil dat niet.
Wilders heeft dan voor niets een aantal van zijn
politieke standpunten weggegeven.
Overigens geldt dezelfde logica voor andere partijen.
Ook D66 zou dit niet hebben gedaan. Want als je niet in de regering komt, moet
je oppositie voeren. En dat wordt erg moeilijk als je al een aantal cruciale
punten hebt weggegeven.
Geen
licht
Ik zie geen licht aan het eind van deze duistere
politieke verhoudingen.
De elite heeft besloten dat er niet met de PVV wordt
geregeerd. Hiermee zijn we dus voor nu even klaar. Maar de vorming van andere
combinaties is ook niet makkelijk. Want twee grote partijen hebben de
verkiezingen verloren.
Er wordt wellicht een kabinet gevormd. Het is dan een
uit verlegenheid gevormd kabinet. Er bestaat een reële kans dat we in een
afzienbare tijd opnieuw moeten gaan stemmen.
En de staatsschuld blijft gewoon verder oplopen.