door
Afshin Ellian
12 okt 2011
Tjeenk Willink was de afgelopen jaren vicevoorzitter van de Raad van State
De Raad van State is een van de oudste instituten van Nederland. De Koningin is de voorzitter van de Raad, de vicevoorzitter wordt beschouwd als de onderkoning van Nederland.
Er is nooit veel discussie geweest over de benoeming van de vicevoorzitter van de Raad van State. De afgelopen jaren werd deze functie bekleed door PvdA'er Herman Tjeenk Willink.
Dat de vicevoorzitter van de Raad van State zonder politieke debatten of conflicten werd benoemd, heeft te maken met de aard van zijn werk. Wat hij doet, straalt af op de vorstin. Als de benoeming gepaard gaat met politieke conflicten, kan dat geroezemoes een schaduw op de vorstin werpen. Dus geen ruzie, maar een bedachtzame benoeming.
Twee delen
De Raad van State bestaat uit twee delen. De Raad is het hoogste adviesorgaan van de regering bij wetgeving. Daarnaast kent de Raad de Afdeling Rechtspraak, het hoogste rechtscollege voor de meeste administratieve zaken.
De vicevoorzitter van de Raad van State is vooral van belang vanwege die adviserende taak. Gelet op de aard van de werkzaamheden van de vicevoorzitter is het niet gebruikelijk dat bij de benoeming rumoer ontstaat. Maar nu is het anders.
Slager
PvdA-leider Job Cohen breekt met de traditie. Hij nam stelling tegen de mogelijke benoeming van CDA-minister Piet Hein Donner tot onderkoning van Nederland: 'Dan krijg je de slager die zijn eigen vlees keurt.'
Een rare redenering, want alle vicevoorzitters waren politieke zwaargewichten. De PvdA'er Tjeenk Willink kwam regelmatig met teksten tegen 'populisme', 'boze burgers', rechtsstaat et cetera.
Als hij geen PvdA'er zou zijn, had hij andere teksten geschreven. Maar nu is iemand van de andere kant van het politieke spectrum aan de beurt en dat wil de PvdA niet. Gênant!
Paarse kabinet
Wat wil Job Cohen? Hij wil een PvdA-gezinde CDA'er. Tjeenk Willink was in 1994 een van de formateurs van het paarse kabinet. En daarna, in 1997, werd hij onderkoning van Nederland. Is dat niet de slager die zijn eigen vlees keurt? Het mocht van de PvdA.
Maar dit mag nu niet worden toegepast op Piet Hein Donner. De houding van de PvdA is ronduit dictatoriaal: de PvdA duldt niet langer de benoeming van een politieke tegenstander op een functie die tot nu toe door de partij zelf werd vervuld.
Wederkerigheid
Een democratische houding is gebaseerd op wederkerigheid: jarenlang was de PvdA aan de macht, nu is de beurt aan een andere partij. Maar de PvdA wil een CDA'er met een PvdA-hart als onderkoning.
Cohen wil bij de begrotingsbehandeling van Algemene Zaken een motie indienen om te voorkomen dat minister Donner vicevoorzitter wordt van de Raad van State. Deze monopolistische houding van de PvdA wordt gesteund door de linkse partijen SP, D66 en GroenLinks. Een onverstandige houding die straks verregaande consequenties kan hebben.
Motie
Ten eerste bemoeien de linkse partijen zich nu met de interne aangelegenheden van een andere politieke partij, namelijk het CDA. Zij willen het CDA met een parlementaire motie dwingen de CDA'er Donner te passeren. Gefeliciteerd, we hadden reeds geconstateerd dat uw hart linksig gekleurd is.
Ten tweede bemoeien de linkse parlementariërs zich met een benoeming die niet binnen hun takenpakket valt. Niet het parlement, maar het kabinet benoemt de onderkoning van Nederland. Moeten de rechtse partijen straks ook allerlei linkse benoemingen blokkeren? Dan zou het land letterlijk onbestuurbaar worden. Links moet uitkijken met dit soort onbezonnen acties. Straks worden ze zelf slachtoffer van deze nieuwe traditie.
Dna
Het kabinet moet Donner gewoon benoemen. Hij ziet er echt uit als een onderkoning, het zit in zijn dna. Piet Hein Donner is een degelijke jurist die naar eer en geweten de regering kan adviseren over wetgeving.
Ook zou het goed zijn dat de Koningin van tijd tot tijd kan worden geadviseerd door iemand die juist na de moord op Pim Fortuyn in verschillende kabinetten heeft gezeten. Dat is een kwaliteitsverbetering voor de naaste omgeving van onze monarch.
Donneriaans gezegd: derhalve dient het kabinet en niet het parlement te besluiten over de benoeming van vicevoorzitter van de Raad van State.
PvdA-leider Cohen heeft een punt, als hij vindt dat zittende ministers niet naar de Raad van State kunnen om daar eigen wetgeving te beoordelen. Maar Cohens oproep is ook erg hypocriet
Lees ook het Elsevier-commentaar van Syp Wynia: Donner? Den Haag zit vol 'zelfkeurende slagers'