De arrestatie van Ratko Mladic is goed voor EU-aspiraties Servië
De toetreding van Servië tot de Europese Unie komt dichterbij, maar het verdient aanbeveling daarvoor heel veel tijd te nemen
Als Servië voldoet aan de voorwaarden, wordt het op termijn lid van de Europese Unie. Maar het zal nog jaren kosten en het verdient ook aanbeveling de tijd te nemen.
Nederland trapte jarenlang op de rem als in Brussel weer pogingen werden gedaan om de onderhandelingen met Servië tot toetreding tot de Europese Unie te beginnen.
Toenmalig minister van Buitenlandse Zaken Maxime Verhagen (CDA) werd na elk overleg in Brussel op de nek gezeten door internationale journalisten die wilden weten of Nederland nog altijd vasthield aan de eis dat de Serven beter moesten samenwerken met het Joegoslavië-tribunaal.
Pijnlijke rug
En dat deed Verhagen. Hij had wel een pijnlijke rug, maar ook een rechte, zei hij als hem te verstaan werd gegeven maar eens naar een psychiater te gaan wegens zijn Srebrenica-trauma.
Want zo werd het verzet in Brussel gezien, alsof de hel van Screbrenica niet een trauma van de NAVO en heel Europa was.
Uitlevering van de Bosnisch-Servische generaal Ratko Mladic en de politicus Goran Hadzic was een absolute eis van Nederland om in te stemmen met de volgende stap richting lidmaatschap van de Unie. Nu in elk geval de grote vis gevangen is, is een belangrijk obstakel voor Servische toetreding uit de weg geruimd.
Groen
In feite is dat toetredingsproces al jaren gaande. In 2000 tijdens een top in het Portugese Feira zetten de regeringsleiders van de EU-landen het licht op groen voor de hele westelijke Balkan. Dat werd in 2003 in Thessaloniki nog eens bevestigd. Sindsdien zijn de landen zich aan het voorbereiden en sinds 2010 is Servië potentieel kandidaat lidstaat.
Kroatië, Montenegro en Macedonië hebben die begeerde status van kandidaat lidstaat al. Servië zal hem binnenkort ongetwijfeld ook krijgen. Het land schiet goed op met de geëiste hervormingen, maar er ligt wel nog het niet geringe probleem van Kosovo. Servië weigert de afvallige provincie te erkennen als onafhankelijk land.
Kandidaat
Daadwerkelijke toetreding zal nog jaren op zich laten wachten. De weg naar de Unie vergt veel van een kandidaat. Daarbij komt de uitbreidingsmoeheid bij de bevolking in de oude lidstaten en het tanende enthousiame van de inwoners in Servië.
CDA-staatssecretaris Ben Knapen (Europese Zaken) schreef vorige week nog aan de Tweede Kamer dat de uitbreiding van de EU ten onrechte als een voort denderende trein wordt gezien. Maar die trein denderde lange tijd wel degelijk door. Dat dit nu niet meer is, komt door de alsmaar kritischer publieke opinie in de oude lidstaten als gevolg van de veel te vroege toelating van Bulgarije en Roemenië.
Fout
Die landen zijn inmiddels vier jaar lid en hebben hun rechtstaat nog steeds niet op orde. Die fout mag niet herhaald worden. Ook Servië kampt met georganiseerde misdaad en corruptie en de rechterlijke macht opereert er niet onafhankelijk.
Een weg terug is er niet. Daarvoor is de stabiliteit op de Balkan te broos. De Amerikanen moesten machteloos Europa begin jaren negentig te hulp schieten toen het kruitvat daar ontplofte. Dat doen ze geen tweede keer.