VAn Bonzel wordt maar niet uitgenodigd door de Roemeense president
Als in Den Haag nieuwe ambassadeurs arriveren, worden ze per koninklijke koets opgehaald bij hun residentie om onder begeleiding van ruiters in galatenu richting paleis Noordeinde te gaan. Daar staat ter verwelkoming een erewacht en speelt een militaire kapel.
Binnen ontvangt koningin Beatrix de ambassadeurs en die overhandigen hun geloofsbrieven ten teken dat ze gemachtigd zijn hun land te vertegenwoordigen.
Zo heeft elk land zijn diplomatiek ritueel. Ook Roemenië. Maar onze man in Boekarest, Matthijs van Bonzel, heeft zijn geloofsbrieven na vijf maanden nog altijd niet overhandigd aan het Roemeense staatshoofd. President Traian Basescu heeft Van Bonzel nog altijd niet uitgenodigd.
Zenuwachtig
De ambassadeur werkt intussen gewoon door, maar het bedrijfsleven wordt er zenuwachtig van. Peter de Ruiter, voorzitter van de Nederlandse Kamer van Koophandel in Boekarest, sloeg alarm en de PvdA-Kamerleden Frans Timmermans en Nebahat Albayrak stelden kamervragen.
VVD-minister Uri Rosenthal (Buitenlandse Zaken) toont zich in zijn antwoorden onaangedaan. Hij zegt hij niet te weten waarom de president de Nederlandse ambassadeur nog niet heeft uitgenodigd. Of het te maken heeft met de Nederlandse weigering om Roemenië en Bulgarije voorlopig toe te laten tot de paspoortvrije Schengenzone, zoals de PvdA’ers suggereerden, weet Rosenthal niet.
Protocollair
De overhandiging van de geloofsbrieven is een protocollaire aangelegenheid. Het werk gaat gewoon door, schrijft Rosenthal. Van een verslechterde relatie met ‘NAVO- en EU-partner Roemenië’ is hij zich niet bewust. Van schadelijke gevolgen voor het bedrijfsleven evenmin.
Wat is het geval? In Brussel blokkeert Nederland de toelating van Roemenië en Bulgarije tot de paspoortvrije Schengenzone. De landen moeten eerst de corruptie en georganiseerde criminaliteit beter bestrijden, vindt Nederland.
Kastanjes
Andere Schengenlanden verkneukelen zich dat Nederland de kastanjes voor hen uit het vuur haalt, weer andere landen vinden de blokkade schandalig. Corruptie is geen officieel criterium bij Schengen. Dat hebben de Nederlanders er nog even bij verzonnen, klinkt het dan.
Maar corruptie had natuurlijk wel een criterium moeten zijn, al was het maar omdat juist politie en douane er gevoelig voor zijn. De lacune in de Schengencriteria kon nog net worden goed gemaakt voor de toelating van de twee landen waarvan toch al iedereen vindt dat ze veel te vroeg lid mochten worden van de Europese Unie.
Corruptie
Alleen is het de vraag of de druk van Nederland helpt. De corruptie tiert nog ouderwets aan de Roemeens grens, onthulde nota bene de Roemeense televisie onlangs. Dezelfde grenswachters die straks de buitengrens van de Unie moeten bewaken, zijn omkoopbaar.
En toch zal de Nederlandse regering in september opnieuw onder druk worden gezet om de blokkade op te heffen. Het gaat in de politiek immers lang niet altijd om de werkelijkheid, maar vooral om beeld en imago.
Het imago van een Nederland dat zijn ‘internationale positie’ op het spel zet, zoals Albayrak en Timmermans blijkens hun kamervragen vinden.
Bij diplomatie hoort ook elkaar de waarheid zeggen. Als de Roemeense president daar niet tegen kan, houdt de ambassadeur zijn geloofsbrieven maar bij zich. De aanbieding ervan is tenslotte ook maar een ritueel.