door
Afshin Ellian
15 aug 2012
Saddam Hussein zag zichzelf als een verlosser
Wijlen Saddam Hussein ging heen zonder berouw te tonen. Hij zei zelfs niets over zijn regime, zijn daden en zijn misdaden. Tijdens de berechting gedroeg hij zich alsof hij nog steeds de alleenheerser van Irak was.
Onder zijn heerschappij en door zijn toedoen zijn honderdduizenden Irakezen, Iraniërs, Amerikanen en Koeweiti’s de dood ingejaagd. Saddam Hussein was een van de ergste tirannen die het Midden-Oosten in de twintigste eeuw heeft gekend. En ayatollah Khomeini?
Dubbelganger
Imam Khomeini was de oprichter van het eerste totalitaire regime in het hart van de islam. Hij ontketende de islamitische politieke bewustwording die nog steeds wereldwijd in verschillende vormen van zich doet spreken. Maar hij heeft nooit gifgas ingezet tegen zijn eigen volk of tegen een ander volk. Saddam deed dat wel.
Over Uday, een van Saddams zoons, en diens dubbelganger is recentelijk een mooie speelfilm gemaakt. In The Devil's Double werd de familie Hussein ten tonele gevoerd vanuit het perspectief van de dubbelganger van Uday.
Krankzinnig project
Nog belangrijker is de publicatie van The Saddam Tapes. The Inner Workings of a Tyrant’s Regime. 1978-2001 onder redactie van Kevin M. Woods, David D. Palkki en Mark E. Stout. Dit boek geeft inzicht in datgene wat Saddam Hussein ons tijdens zijn processen niet heeft willen prijsgeven.
Saddam volgde de traditie waarbij alle topfiguren en ambassadeurs van zijn land werden afgeluisterd. Ze wisten dat ze werden afgeluisterd. Zo werden er duizenden uren aan opnames gemaakt van alle gesprekken die de topfiguren binnen het regime voerden. Een krankzinnig project.
Vernietigd
Om het goede voorbeeld te geven, liet Saddam in zijn paleizen ook zijn eigen gesprekken opnemen. In dit opzicht was hij een egalitaire tiran. Toch was er sprake van ongelijkheid: Saddams tapes hadden geen gevolgen voor Saddam Hussein en zijn familie. Anderen konden op grond van die opnames wel worden opgepakt.
De paleizen van Saddam werden flink gebombardeerd door de Amerikanen en Britten. Daardoor zijn veel opnames vernietigd. Een aantal opnames is door Saddams medewerkers vernietigd.
Toch beschikken de Amerikanen over honderden uren aan gesprekken onder leiding van Saddam Hussein. Het zijn geheime opnames waarvoor de spionnen in die tijd bereid waren te sterven.
Sporen in onze ziel
Gesprekken werden gevoerd tijdens vergaderingen of ontmoetingen tussen militairen en anderen topfiguren en Saddam Hussein. Het Pentagon, het Amerikaanse ministerie van Defensie, heeft al die gesprekken nu vrijgegeven voor wetenschappelijk onderzoek.
Vooral het Institute for National Strategic Studies van de National Defence University in Washington D.C. heeft de vertaling, analyse en vergelijkingen van die gesprekken uitgevoerd. Het resultaat is verbazingwekkend. Toen ik de dialogen las, had ik het gevoel dat ik de stem van Saddam Hussein kon horen.
Tirannen laten hun sporen achter in onze ziel: de stem van tirannie is onvergetelijk.
Goed en kwaad
Wat kenmerkte Saddam Hussein? Zijn haat tegen de Amerikanen en zijn regionale haat tegen niet-Arabieren, zoals Perzen en joden. En zijn denkwijze was vaak ver verwijderd van de politieke realiteit. Dat is waarschijnlijk waarom hij zo’n gevaarlijke man was. Hij had werkelijk geen realiteitszin.
Saddams denken werd gedomineerd door het manicheïsme: de eeuwige, maar vooral bloedige strijd tussen goed en kwaad, tussen Saddam en de wereld.
Saddams denken kende twee lijnen die elkaar op bepaalde momenten kruisten: Saddam dacht dat hij de verlosser, de leider van de Arabische naties was. In zijn gedachten of visioenen werden Arabieren geknecht door Arabische leiders die de handlangers van joden en Amerikanen waren.
Verlosser
Saddam zag zichzelf als de mythische belofte die de bevrijding en de eenheid van de Arabisch sprekenden zou bewerkstelligen.
Het tweede denkspoor was een afgeleide van het eerste: de vijand heeft kennis van deze waarheid - namelijk dat Saddam de Verlosser is - en is daarom continu bezig om Saddams regime van de kaart te vegen.
Saddam en Irak waren in de ogen van Saddam Hussein onafscheidelijke begrippen. En de vijanden, dat waren de joden, de Amerikanen en hun handlangers de Perzen, de Arabische leiders en - soms - de Europeanen. Wanneer kwamen deze overtuigingen tot ontwikkeling?
Complot
Saddam ontwikkelde deze gedachten niet in de jaren negentig na de bezetting van Koeweit of tijdens de oorlog met Iran. Saddam geloofde van meet af aan in zijn eigen verhaal. Al in 1979 dacht hij dat de Iraanse revolutie een Amerikaanse truc was om Irak te verzwakken en te dwarsbomen. Werkelijk krankzinnig.
Saddam leek op de Romeinse keizer Nero. Saddam was de krankzinnige Iraakse keizer met een krankzinnige familie.
Vrijdag zal ik Saddams overtuigingen over het Amerikaans-Israëlische complot tegen zijn regime beschrijven.