door
Robert Stiphout
22 jan 2010
Willem Drees (Bron: Rijksmuseum)
De vierde in de serie Erflaters Willem Drees (1886 – 1988)
Willem Drees is niet alleen een van de populairste premiers ooit, hij is ook nog eens de beste zo oordeelde een 49-koppige jury van deskundigen in 2005 voor Elsevier.
De PvdA’er Drees aanvaardt pas op 62-jarige leeftijd, en met tegenzin, in 1948 het premierschap. Daarvoor werkt hij als stenograaf, gemeenteraadslid en wethouder in Den Haag, lid van de Provinciale Staten en de Tweede Kamer en minister van Sociale Zaken.
Noodwet
In de laatste functie sleept hij in 1947 met veel moeite de Noodwet Ouderdomsverziening door het parlement, die de basis legt voor de latere AOW. Drees zal de geschiedenis ingaan als de man die aan de wieg staat van de verzorgingsstaat. Zijn koosnaam: 'Vadertje Drees'.
Als premier wordt Drees het gezicht van de na-oorlogse wederopbouw. Zuinigheid en integriteit kenmerken zijn persoon. Het verhaal wil dat de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken George Marshall na een bezoek in 1947 zo onder de indruk is van Drees' persoonlijke soberheid - hij geeft één kaakje bij de thee - dat hij Nederland verhoudingsgewijs het meeste financiële steun geeft van alle landen die meedoen aan de door Amerika verleende Marshall-hulp.
Coalitie
Tien jaar lang, tot 1958, is Drees premier van de rooms-rode coalitie. Ook daarna blijft hij zich met de politiek bemoeien. Als PvdA-premier Joop den Uyl in de jaren zeventig de staatsuitgaven teveel laat oplopen naar de zin van Drees, zegt hij zijn lidmaatschap van de PvdA op. In 1988 overlijdt hij, bijna doof en slechtziend, op 101-jarige leeftijd.
Op 12 juni 2010 komt de Elsevier Speciale Editie Erflaters uit. Hierin staan portretten en biografieën van de Nederlanders die onze samenleving hebben vormgegeven. U kunt deze uitgave alvast bestellen.
Door Bertus Bouwman