Blog

Economie

Kabinet, trek lessen uit instorting huizenmarkt!

door Jean Dohmen 11 apr 2013

Waar ging het mis op de huizenmarkt?
Waar ging het mis op de huizenmarkt? - Foto: ANP

Ondanks de malaise op de huizenmarkt zijn woningen nog steeds schaars. Er moeten meer worden gebouwd om de huizenmarkt echt gezond te maken.

Het woensdag gepresenteerde rapport van de tijdelijke commissie huizenprijzen is vooral een samenvatting van wat iedereen al wist. Doordat de rente daalde en banken koopgrage consumenten steeds hogere hypotheken verstrekten, explodeerden in de jaren voor en na de eeuwwisseling de prijzen.

Minder lenen

Het ontstaan van die zeepbel had voorkomen kunnen worden. De overheid had veel eerder een eind kunnen maken aan de praktijk waarbij kopers zes of zeven keer hun jaarinkomen konden lenen, en banken leningen tot 125 procent van de waarde van een huis verstrekten. Opeenvolgende kabinetten keken de andere kant op.

Daaraan is een eind gekomen. De huidige prijsdaling is in hoge mate het gevolg van de aangescherpte leennormen. Kopers kunnen maximaal 4,5 maal hun jaarinkomen lenen en moeten sinds 1 januari hun lening annuïtair en binnen dertig jaar volledig aflossen. Daardoor kunnen ze minder lenen en minder betalen.

Malaise

Het is een illusie om te denken dat de huizenmarkt daardoor opeens weer gezond is. Ondanks de malaise en het grote aantal huizen dat te koop staat, is er nog steeds schaarste. Veel consumenten hebben de koop van een huis slechts uitgesteld. Er is nog steeds een grote latente vraag.

De commissie wijst terecht op de achterblijvende nieuwbouw sinds de jaren negentig, waardoor de krapte op de huizenmarkt nog verder toenam. Door de economische crisis is de nieuwbouw de laatste jaren nog veel verder ingezakt.

Vlot trekken

De krapte op de huizenmarkt zal daardoor alleen maar verder toenemen.

Het kabinet moet, ook in het belang van de door de crisis zwaar gehavende bouwsector, zijn verantwoordelijkheid nemen en de nieuwbouw helpen vlot trekken.

Video

Tags

zie ook

10 reacties

  • Mooi pleidooi heer Dohmen.
    Het gaat echter helemaal voorbij aan de realiteit en de marktmechanismen. De scheve situatie is de afgelopen decennia ontstaan. Dat de overheid de zeepbel heeft helpen ontstaan heeft haar met belastingen en WOZ geen windeieren gelegd!
    Het is m.i. een illusie om te denken dat de markt binnen afzienbare tijd herstelt.
    U gaat compleet voorbij aan de effecten van de herfinanciering bij verkoop van te koop staande huizen, de toenemende krimp en het onvermogen van de overheid om het scheefwonen effektief aan te pakken.
    Vooral dat laatste is al zo lang ik mij kan heugen een overheidswens die niet gerealiseerd is.
    Kern van het probleem is dat niemand ongestraft op de pof kan leven, zeker niet als banken en overheid daarmee woekerwinsten maken.

  • Het akelige is dat overheid en politiek zich volstrekt onbetrouwbaar hebben getoond. Door eindeloos gehakketak is er na al die jaren nog steeds geen duidelijkheid over hoe het zal gaan met verplichtingen die men voor dertig jaar pleegt aan te gaan.

    Wie verstandig is huurt.

  • Er staan genoeg woningen te koop, het wordt tijd dat er veel meer (sociale) huurwoningen komen, dan is het probleem met die HRA ook over. Bovendien zijn veel huurwoningen in beslag genomen door alle buitenlanders en komen onze kinderen niet meer in aanmerking. We werden 40 jaar geleden gedwongen om te kopen omdat er niets anders was, maar huren is voor veel mensen beter, maar het is er niet.

  • Tsja, jarenlang mochten er in dorpen geen huizen gebouwd worden (industrieterreinen en kantoren geen probleem...); en een huis kon pas gekocht worden als grondspeculant, gemeente en ontwikkelaar hun zakken flink gevuld hadden. Bouwrijp gemaakte weilanden (kostprijs uiteindelijk minder dan 50 euro/m2) staat nu nog steeds te koop voor 500 euro! En zelf bouwen mocht al helemaal niet want door alleen te dure projecten aan te bieden konden gemeente allerlei 'leuke' dingen doen. Tsja, het feest is over....

  • In de eerste plaats is het primair geen zaak van de overheid maar van de individuele burger die verplichtingen aangaat. Pas in de tweede plaats moet je je afvragen waarom de overheid de andere kant op keek. Daar bestaan heel goede redenen voor.
    Reden 1: hoge huizenprijzen betekent meer geld voor de overheid. Denk in dit verband aan het huurwaardeforfait, de OZB en waterschapsheffing.
    Reden 2: veel gemeenten hebben grond aangekocht met als doel om daar veel geld aan te verdienen door er veel huisjes op te bouwen. Hoge huizenprijzen betekende veel winst voor gemeenten.
    Reden 3: echt toezicht bestaat niet in dit land. De Nederlandse Bank heeft vrolijk zitten toe te kijken hoe de banken hoge hypotheken verstrekten en heeft nooit aan enige rem getrokken. Dat hadden ze wel kunnen doen, maar dat deden ze gewoon niet.
    Conclusie: de overheid zelf had alle belang bij hoge huizenprijzen. En daarom heeft de overheid nooit ingegrepen.