door
Paul de Hen
21 jun 2006
Vandaag was de dag van de jaarlijkse ontmoeting tussen de Europese Unie en de Amerikaanse regering. Delegatieleiders van de EU zijn niet de grote kanonnen van de grote lidstaten – de Duitse bondskanselier, de Franse president of de Britse premier– maar de fungerend voorzitter van de Europese Raad, de Oostenrijkse bondskanselier Wolfgang Schüssel, en de voorzitter van de Europese Commissie, José Manuel Barroso. Plaats van handeling: de Oostenrijkse hoofdstad Wenen.
De stemming vooraf was al opgewekt. Drie jaar geleden waren er binnen de Europese Unie heftige meningsverschillen over de aanpak van het toen nog in Irak heersende regime van Saddam Hoessein. Gisteren schetste de Oostenrijkse staatssecretaris Hans Winkler in het Europees Parlement een heel ander beeld van de huidige situatie: een Amerikaanse regering die de weg volgt van een op belangrijke beleidspunten eensgezinde EU.
Guantánamo
Wel was daar het het probleem Guantánamo, het gevangenkamp voor verdachte moslim-strijders op Cuba, dat wat het Europees Parlement en diverse EU-regeringen betreft dicht moet.
In Wenen zei bondskanselier Schüssel deze woensdagmiddag dat Bush zelf het thema het eerst aansneed. Dat deed de president ook in zijn persconferentie: hij wil van Guantánamo af. Maar dan moet er wel een land zijn waar de gevangenen heenkunnen die niet voor de rechter komen.
De Oostenrijkse staatssecretaris Winkler (die natuurlijk van de voorbereidingen van de top wist) had het bij het Europees Parlement al voorspeld: ook de EU moet bereid zijn daarbij te helpen. Hoe? Dat liet gastheer Schüssel in het midden, maar er is zei, hij, tot in details over gesproken.
Iran
Wat betreft de aanpak van Iran bestaat eensgezindheid. De Brits-Frans-Duitse troika, met EU-buitenlandcoördinator Javier Solana als gezicht van de hele Unie, wordt nu gesteund door de Amerikanen, die niet rechtstreeks met Iran praten.
Ook hebben de Amerikanen zich aangesloten bij de Europese aanpak van de Hamas-regering in de Palestijnse gebieden, zo hield Winkler het parlement voor. Er gaat nog wel geld naar de Palestijnse gebieden, maar buiten de nieuwe regering met haar ongewenste ideeën om.
Samenwerkingsnieuws
In hun gezamenlijke persconferentie, dankzij internet ook in Brussel te volgen, was nog meer samenwerkingsnieuws. De Verenigde Staten en de EU zullen samenwerken inzake energiebeleid en een 'dialoog op hoog niveau' aangaan over klimaatsverandering, schone energie en duurzame ontwikkeling.
Ze zullen samen optrekken bij het bestrijden van schending van intellectuele eigendomsrechten (lees namaak en illegale kopieën) in derde landen.
Hangen onder meer nog boven de markt: de Wereldhandelsronde (Doha-ronde), waar van een tussentijdse top van handelsministers eind komende week een doorbraak of een mislukking wordt voorspeld; en het feit dat niet alle EU-burgers zonder visum naar de Verenigde Staten kunnen reizen (voor burgers van tien van de 25 lidstaten verlangen de Amerikanen nog een visum, waaronder op Slovenië na alle nieuwe lidstaten, die meestal pro-Amerikaanser zijn dan de rest van de EU).