door
Lucas Gasthuis
19 mei 2010
Mark Rutte zorgt dat de VVD stijgt in de peilingen
De berichtgeving in kranten en op internet over de verkiezingscampagne wordt sterk gedomineerd door de economie. De sterke nadruk op economische thema’s als bezuinigingen en werkgelegenheid is volgens onderzoekers van de ‘Nederlandse Nieuwsmonitor’ een belangrijke reden dat de VVD onder leiding van Mark Rutte bezig is aan een gestage opmars in de peilingen.
Die partij wordt door kiezers sterk geassocieerd met
onderwerpen als
bezuinigingen en bescherming van de
hypotheekrente-aftrek.
Weggevallen
Daartegenover staat het lot van de PVV, de partij van
Geert Wilders die door kiezers sterk wordt verbonden met immigratie en
immigratie. Dat onderwerp is de voorbije twee maanden vrijwel weggevallen in het
nieuws.
Terwijl meer dan een kwart van de nieuwsartikelen in de
campagne tot nu toe gaat over de economie, komt immigratie niet verder dan ruim
5 procent. Vanaf het moment dat de VVD aan zijn opmars begon, daalde de PVV van
Geert Wilders in de peilingen.
Geen andere
man
Deze cijfers sterken André Krouwel, politicoloog en
maker van het Kieskompas, in het idee dat Mark Rutte ‘eigenlijk geen andere man
is’ dan een jaar geleden, toen de VVD aanzienlijk slechter scoorde.
‘Het zijn veel meer de omgevingsfactoren die zijn
gewijzigd. De gevolgen van de crisis zijn nu echt zichtbaar. Kiezers maken zich
zorgen over de euro en over de problemen van landen als Griekenland, die ons als
Nederland ook geld kosten. De VVD profiteert daar electoraal van.
Daarbij komt
dat Rutte met PvdA-lijsttrekker Job Cohen op die economische issues een natuurlijke tegenstander in de schoot geworpen heeft gekregen, met wie hij
momenteel een bijna ‘presidentiële’ race kan
voeren.’
Trend
De trend wordt verstrekt door dat CDA-leider en premier
Jan Peter Balkenende sinds de val van het kabinet door de kiezer niet langer
wordt gezien als een veilig baken, zoals in het verleden wel het geval was.
Een analyse van de eerste 100.000 keren dat het
Kieskompas is ingevuld laat zien dat Balkenende een dikke onvoldoende krijgt
waar het gaat om zijn geschiktheid als premier. Hij komt op dat punt niet verder
dan een 4,2.
Rutte (5,4) en Cohen (5,9) scoren ook niet bijzonder
hoog als kandidaat-premier, maar wel aanzienlijk beter dan Balkenende. Wilders
wordt nauwelijks serieus genomen: hij krijgt een
2,1.
Aandacht
Een en ander is duidelijk terug te zien in de aandacht
die de grote partijen krijgen in de berichtgeving. De VVD speelt daarin een
steeds grotere rol, hoewel de PvdA en het CDA het ook goed blijven doen. De PVV
komt daar op afstand achteraan, waar deze partij twee jaar geleden nog verreweg
de meest genoemde partij was in de berichtgeving.
Volgens Krouwel zijn de problemen begonnen na de
gemeenteraadsverkiezingen en de daaropvolgende moeizame college-formaties in Den
Haag en Almere, toen Wilders liet weten dat het hoofddoekjesverbod voor hem
toch geen breekpunt was. ‘Hij ging draaien en daarmee gaf hij een belangrijk
deel van zijn unieke positie prijs: de enige politicus die altijd voet bij stuk
houdt, wat anderen ook over hem zeggen.’
Kantelen
Keert de kiezersaandacht zich weer naar de immigratie-
en integratieproblemen, dan zou dit beeld volgens Krouwel weer kunnen kantelen.
Bijvoorbeeld als er een incident is rond dit thema.
‘Mijn gevoel is dat als de verdachte van de moord op
Milly Boele een Marokkaan was geweest in plaats van een autochtone
politie-agent, de stand in de peilingen wel eens heel anders zou kunnen zijn.'