#Turkije

Erdogan wil niets weten van Europese kritiek: ‘Ken je plek’

Door Bauke Schram - 18 april 2017

De Turkse president Recep Tayyip Erdogan is euforisch nadat zondag een krappe meerderheid van de Turkse kiezers voor een grondwetswijziging stemde. Dat internationale organisaties kritiek uiten op het referendum, laat hem koud.

Zondag brachten miljoenen Turken hun stem uit over een grondwetswijziging die de macht van de president – in dit geval Erdogan – uitbreidt. Iets meer dan de helft (51,5 procent) van de Turken stemde voor, waardoor Turkije van een parlementaire in een presidentiële republiek zal veranderen.

Ongelijk speelveld

De internationale waarnemers van de Organisatie voor Veiligheid en Samenwerking in Europa (OVSE) publiceerden maandagavond een vernietigend rapport over het referendum. Het ‘nee’-kamp heeft niet genoeg ruimte gekregen om campagne te voeren, en de pers was te eenzijdig tijdens de campagne, stelt de OVSE.

De organisatie spreekt zelfs van ‘inperkingen van fundamentele vrijheden’ en veroordeelt het ongelijke speelveld in Turkije. Erdogan wil niets weten van de kritiek en zegt de veroordelingen niet te ‘zien, te horen of te erkennen’. ‘Ken je plaats,’ zei de president maandag in Ankara.

‘Trieste dag voor democraten’

Ook de Europese Unie (EU) heeft kritiek geuit op Erdogan. Niet over het referendum zelf, maar over de gevolgen. Turkije-rapporteur Kati Piri (PvdA) geeft aan de toetredingsgesprekken tussen de EU en Turkije te willen opschorten, omdat de grondwetswijziging ernstige gevolgen heeft voor de scheiding der machten. ‘Dit is een trieste dag voor alle democraten in Turkije,’ aldus Piri.

Dat slechts een kleine meerderheid voor de grondwetswijziging heeft gestemd, bewijst volgens de europarlementariër dat ‘er miljoenen burgers zijn in Turkije die onze Europese waarden delen. Voor hen moeten we altijd blijven vechten en de deur nooit sluiten.’

Europese Commissie terughoudend

Vooralsnog wil de Europese Commissie niet veel kwijt over de uitslag van het referendum. ‘Gezien het krappe resultaat en de verreikende gevolgen van de grondwetswijzigingen, roepen we de Turkse autoriteiten op de breedst mogelijke nationale consensus te zoeken voor de invoering ervan,’ aldus een persbericht van onder anderen Europese Commissievoorzitter Jean-Claude Juncker.

De Nederlandse minister van Buitenlandse Zaken Bert Koenders (PvdA) maakt zich zorgen over de gevolgen van de referendumuitslag voor de democratie in Turkije. ‘Deze grondwetswijzigingen concentreren veel macht in één persoon. De Europese Unie zal het verdere verloop kritisch moeten beoordelen,’ schrijft Koenders in een reactie.

Ingelogde abonnees van Elsevier kunnen reageren.