‘Patiënt moet wat te kiezen hebben’

Patiënten moeten meer betrokken worden bij de diagnose en behandeling van hun klachten, vindt Bart Malenstein, CEO bij Bergman Clinics. ‘Ze moeten kunnen kiezen waar ze bijvoorbeeld een heupoperatie laten uitvoeren.’ Dat vereist volgens hem een digitalisering van de processen.

Wie een operatie moet ondergaan in de planbare ziekenhuiszorg, zoals een heup-, knie- of staaroperatie, kan kiezen waar hij die laat uitvoeren: in een ziekenhuis of in een zogenoemde focuskliniek. Een focuskliniek is specifiek ingericht voor een bepaalde ingreep, bijvoorbeeld een heupoperatie.

Nu weet slechts 20 procent van de patiënten dat ze voor de ingreep zowel bij een ziekenhuis als een focuskliniek terecht kunnen. En dat de operatiekosten bij keuze voor een focuskliniek ook via de zorgverzekeraar vergoed worden. Ter indicatie: alle focusklinieken in Nederland bestrijken ruim 4 procent van de markt van planbare zorg.

Bergman Clinics heeft een marktaandeel van 0,5 procent in de planbare ziekenhuiszorg. ‘Onze klinieken zijn kleinschalig, persoonlijk en servicegericht,’ zegt Bart Malenstein (36), CEO bij Bergman Clinics. De instelling, die ruim 25 jaar geleden begon met één privékliniek voor plastische chirurgie in Blaricum, helpt jaarlijks zo’n 80.000 cliënten in twintig focusklinieken. Circa 70 procent hiervan is planbare medische zorg die onder de zorgverzekering valt.

De ambitie is om de komende jaren verder te groeien. Om die groei mogelijk te maken, moet er volgens Malenstein echte marktwerking komen. ‘Die is er nu niet. Ieder jaar moet ik met verzekeraars onderhandelen over het aantal ingrepen dat we jaarlijks maximaal mogen uitvoeren en tegen welk bedrag, heel frustrerend. Dat plafond moet losgelaten worden.’

Digitalisering

Malenstein bepleit daarnaast een digitalisering in de planbare ziekenhuiszorg. ‘Het traject van diagnose tot behandeling is nu erg omslachtig en ouderwets. Wat er nu gebeurt, is dat je bijvoorbeeld bij heupklachten naar de huisarts gaat, die stelt je vragen, onderzoekt je en laat röntgenfoto’s maken. Daarna kom je terug bij de huisarts voor de uitslag en dan word je al dan niet doorgestuurd naar een ziekenhuis. Vervolgens doet de orthopedisch chirurg het onderzoek nog eens dunnetjes over en bepaalt subjectief of de slijtage ver genoeg is om een heupvervangende operatie te laten uitvoeren.’

Bart Malenstein:
‘Het traject van diagnose tot behandeling is nu erg omslachtig en ouderwets’

Zijn kritiek: onderzoek wordt dubbel gedaan, dat kan efficiënter én de patiënt is te weinig betrokken bij het proces. ‘Je bent overgeleverd aan de kennis van de medisch specialist.’ Dat proces kan volgens Malenstein beter door het te digitaliseren met behulp van een digitaal platform voor huisartsen, die gebruik kunnen maken van internationaal gevalideerde Patient Reported Outcome Measures, ofwel PROM’s. ‘Dat zijn korte vragenlijsten per aandoening; een patiënt met bijvoorbeeld heupklachten heeft een bepaalde score. Op basis daarvan en op basis van de resultaten van een lichamelijk onderzoek en een röntgenfoto, stelt de huisarts vast in welke mate er sprake is van heupslijtage. De patiënt bepaalt daarna aan de hand van een keuzehulp — een vragenlijstje waarin ook de risico’s van een operatie aan bod komen — of hij een operatie wil ondergaan.’

Voordelen

De vruchten van deze systematische aanpak? ‘Een beter geïnformeerde patiënt en meer inzicht in zin en noodzaak van operatief ingrijpen. Patiënten voor wie er na de procedure onvoldoende duidelijkheid is, krijgen een vervolgonderzoek bij de orthopedisch chirurg. Als duidelijk wordt dat een operatie nodig is, bepaalt de patiënt waar hij die laat uitvoeren: bij een ziekenhuis of focuskliniek. Die keuze maakt hij op basis van openbaar toegankelijke informatie over de tevredenheid van eerdere patiënten aangaande de ingreep en de service.’

Dat laatste is ook in het belang van Bergman Clinics, geeft Malenstein toe. ‘We hopen en verwachten dat we hierdoor extra mensen in onze klinieken mogen verwelkomen. Bij een groei van het aantal cliënten kan er verder geïnvesteerd worden in de innovatie van technieken. ‘En dan kunnen we de kwaliteit van de zorg nog verder opschroeven en de prijs verlagen.’

TerZake is een bijlage van Elsevier Media Lab en valt buiten de verantwoordelijkheid van de redactie van Elsevier. De thematiek komt tot stand op basis van wensen van adverteerders en de artikelen worden door onafhankelijke journalisten gemaakt.

Voldoende bewegen is het medicijn voor een lang gezond leven

We joggen ons suf, eten bewuster en hechten aan een goede nachtrust. Een groeiend aantal Nederlanders gelooft dat onze gezondheid maakbaar is. Dat is big business voor sport- en techbedrijven. Toch gaat de grootste winst straks naar de gezondheidszorg. In het weekend is het een vertrouwd beeld: grote aantallen sportievelingen die hun hardlooprondje maken. Mannenclubjes … Continued

Lees verder

Haartransplantatie nieuwe stijl

Nieuwe technologie maakt haartransplantatie beter en sneller. Arts en onderzoeker Coen Gho: ‘We verplaatsen niet de hele haar, maar slechts een deel ervan.’ Veel Nederlanders gaan gebukt onder haarverlies. Het haar wordt dunner en valt uit. Bij vrouwen boven op het hoofd, bij mannen worden de inhammen aan de zijkant van het hoofd groter en … Continued

Lees verder

‘Ik geloof vooral in voedselrestrictie’

De ouderdomsprofessor wordt Jan Hoeijmakers (65) wel genoemd. De hoogleraar moleculaire genetica aan de Rotterdamse Erasmus Universiteit probeert te achterhalen hoe wij op een gezonde manier steeds ouder kunnen worden. ‘Eet minder,’ luidt zijn advies. Hoe verloopt het proces van lichamelijk verval, waar iedereen zo tegenop ziet? ‘In ons DNA, het erfelijk materiaal dat in … Continued

Lees verder

De bouwstenen

Wat je eet, is wie je bent. Het dieet van de Nederlander verandert voortdurend. Dat geldt niet alleen voor de samenstelling van maaltijden, maar ook voor de voedingswaarde van ons eten. Volgens Amerikaans onderzoek daalde de voedzaamheid van 25 van de 43 onderzochte groenten in een halve eeuw fors. Mede daardoor krijgen mensen minder bouwstoffen … Continued

Lees verder

Het leven na uw bril of contactlenzen

Wie zijn bril of contactlenzen beu is, kan zijn ogen laten laseren of lenzen laten implanteren. Dat hoeft geen ingrijpende operatie te zijn, aldus oogchirurg Gerard Groothuizen (65) van het Ooglasercentrum Drechtsteden. De bekendste ingreep is de laserchirurgie. ‘De sterkte van de bril wordt dan in het hoornvlies gelaserd. Daarbij blijf je aan de buitenkant … Continued

Lees verder

Het nut van databrokjes

Maakt meer technologie ons gezonder? Technologie-expert Maarten den Braber (32), medeoprichter van opleidingsinstituut SingularityU Nederland en start-up Rockstart Health, denkt van wel. ‘De toekomst van de zorg voltrekt zich buiten het ziekenhuis.’ De pacemaker, de titaniumschroef en een hersenimplantaat. Ze zijn inmiddels gemeengoed. Net zoals de vele apps, games en wearables die we gebruiken om … Continued

Lees verder