Koenders doet stoer over hulp, maar is dat niet

Hulpclubs als Novib en Cordaid over de knie leggen, is symboolpolitiek die sceptici niet zal overtuigen. Minister Bert Koenders blijft een serieuze discussie over ontwikkelingshulp uit de weg gaan

Door René van Rijckevorsel

Bert Koenders wil hulpclubs de duimschroeven aandraaien

Het draagvlak voor ontwikkelingshulp erodeert in sneltreinvaart. Steeds minder Nederlanders geloven nog in de fabel dat het schenken van geld de Derde Wereld vooruit helpt.

Ondanks de miljoenen euro’s die onder het mom van ‘bewustwording’ jaarlijks worden besteed aan propaganda, lukt het de hulpindustrie niet meer om het beeld overeind te houden dat hulp echt de verworpenen der aarde helpt. De hulpindustrie wordt van oudsher gedomineerd door PvdA’ers met de mond vol van internationale solidariteit en CDA’ers die hun wortels hebben in het missie- en zendingswerk.

De politiek correcte Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid (WRR) plaatst al een tijdje vraagtekens bij het nut van hulp. En als eerste gevestigde politieke partij wil de VVD nu halvering van de Nederlandse bijdrage, van 0,8 naar 0,4 procent van het Bruto Nationaal Product.

Duimschroeven
Minister Bert Koenders (PvdA) voor Ontwikkelingssamenwerking probeert nu over te komen als een daadkrachtig bewindsman, door opeens de ‘medefinancieringsorganisaties’ (Oxfam Novib, Cordaid, Hivos et cetera) de duimschroeven aan te draaien.

Deze clubs krijgen jaarlijks honderden miljoenen van Koenders. De minister vindt dat zij effectiever moeten werken, wil desnoods flink korten op hun budgetten en meer geld geven aan lokale organisaties in de Derde Wereld. Wel wil hij de 0,8 procentnorm overeind houden.

Redden
Waar zijn verre voorganger Eveline Herfkens (ook PvdA) vanaf haar aantreden nog een beetje het idee gaf echt te willen ingrijpen (‘ont-Pronken’), daar wekt Koenders vooral de indruk dat hij halverwege zijn ministerschap probeert te redden wat er te redden valt.

Want de effectiviteit van ontwikkelingswerkers van Hivos en Novib die vanuit hun villa’s in Kampala of Dhaka de wereld proberen te verbeteren, is echt niet minder dan die van ‘Themadeskundigen’ die als diplomaat vanuit de ambassade in hun fourwheeldrives met CD-nummerborden hun projectjes uitkiezen en bezoeken.

Symboolpolitiek
Het over de knie leggen van de hulpclubs is symboolpolitiek, die geen indruk maakt.

Koenders zou pas echt een stoere minister zijn, als hij een onafhankelijk onderzoek naar de effectiviteit van álle hulp zou entameren. Nog voor het eind van zijn ambtsperiode zou hij dan met een serieuze aanbeveling moeten komen, waarbij juist die 0,8 procentnorm ter discussie moet staan.