Negen keer Europese spilzucht

donderdag 4 juni 2009 11:05

Alleen al in 2007 keerde de subsidiemachine van de Europese Unie meer dan 113 miljard euro uit. In veel gevallen is dit geld goed besteed en heeft het een positief effect op bijvoorbeeld de kwaliteit van onderwijs in Portugal of de economie van een land als Letland. In sommige gevallen gaat het mis; enorme bedragen worden, zonder de toets der logica doorstaan te hebben, uitgedeeld aan nutteloze of zelfs schadelijke projecten.

Indoor zwemparadijs bij Berlijn

Duitsland

Een tropische mislukking

In Brand, een stadje vlakbij Berlijn, is met Europees subsidiegeld een enorm indoor zwemparadijs gebouwd. 'Tropical Islands' is 360 meter lang, 210 meter breed en 107 meter hoog. Tanjong, een Maleisisch bedrijf, heeft het zwemparadijs gebouwd op een voormalig militair vliegveld. In het gebouw zijn onder andere zwembaden met zandstranden, glijbanen, metershoge palmbomen, sauna’s en restaurants te vinden. De Europese Unie heeft minimaal 17 miljoen euro aan subsidies in Tropical Islands gestoken. Naast die 17 miljoen besteedde de EU eerder al 42 miljoen euro aan het gebouw, dat eerst bedoeld was als fabriek voor het bedrijf Cargolifter. Jaarlijks wordt het paradijsje door een miljoen mensen bezocht, nog niet de helft van het verwachte bezoekersaantal.

Cyprus

Tonijnfokkers

Cyprus krijgt, samen met andere Mediterrane landen, van de EU een subsidie van in totaal ongeveer 20 miljoen euro om vissen te fokken. Uit onderzoek van het Wereld Natuur Fonds blijkt echter dat het land de subsidie verkeerd besteedt. Cyprus gebruikte de subsidie namelijk ook om de zogenaamde ‘tuna farming’ te stimuleren. Hierbij werd tonijn uit de zee gevist, en vervolgens vetgemest. Het Fonds waarschuwde in 2004 al dat deze industrie binnen een paar jaar kon leiden tot het uitsterven van deze vis. In 2007 heeft de Europese Unie de subsidie stopgezet en de vangst van blauwvintonijn aan banden gelegd. 

Verenigd Koninkrijk

De Koningin als boer

Niet alle landbouwsubsidies van de Europese Unie komen terecht bij hulpbehoevende boeren: ook de Britse aristocratie deelt mee. In 2008 ontving koningin Elizabeth II maar liefst 530.000 euro voor het onderhoud van haar land. Prins Charles mocht 180.000 euro bijschrijven. De hertog van Westminster kreeg nog meer subsidie dan de koningin: hij incasseerde 540.000 euro aan Europese subsidies.

Het Deense eiland Bornholm

Denemarken

Een skipiste aan het strand

In 2007 kreeg zakenman Ole Harid 100.000 euro aan EU-subsidies voor de aanleg van een outdoor skipiste op het Deense eiland Bornholm. De hoogste heuvel van het eiland heeft een top van 100 meter en sneeuwen doet het er zelden – het klimaat is vergelijkbaar met dat van onze Waddeneilanden. Zelfs de aanvrager vindt het opmerkelijk. In de Deense tabloid Ekstra Bladet zei hij: “Ik had nooit gedacht dat de EU zo'n idioot plan zou subsidiëren” Desondanks gebruikte hij het geld om een pistenbully, een skilift, een sneeuwkanon en tachtig paar ski’s te kopen. De skibaan was die winter anderhalve dag open. 

Oostenrijk

Tirol aan zee

Het 'Adriatic Action Plan 2020' is een Europees plan bedoeld om duurzame ontwikkeling te bereiken door middel van samenwerking tussen dorpjes en steden aan de Adriatische kust. Aan de deelnemerslijst te zien laat de geografische kennis van de Europese subsidieverstrekker te wensen over. Naast landen als Kroatië, Italië en Albanië liggen volgens Interreg (deel van het Europees Regionaal Ontwikkelingsfonds) ook Engeland, Finland, Spanje en – jawel – het kustloze Oostenrijk aan de Adriatische zee. 

Duitsland

Dure fietsenstalling

Het Duitse dorp Hotland kreeg 150.000 euro van de Europese Unie om naar eigen inzicht een stalling voor fietsen te bedenken. Dit project was onderdeel van het ‘EU’s Village Renewal Programme’. De inwoners van Hotland mochten zelf met ontwerpen komen om hun fietsen droog te houden. Het eindresultaat was een kolossaal bakstenen gebouw dat ruim anderhalve ton kostte. De burgemeester van Hotland, Uwe Themann, is alles behalve tevreden. 'We wilden gewoon een simpel schuurtje met wat fietsenrekken,' aldus Themann.  

Ierland en Wales

Een dode kwal

Wroeten in dode kwallen 

Onderzoekers uit Ierland en Wales krijgen bijna zeven ton aan Europese subsidies voor een zesjarig onderzoek naar kwallen. Doel van het onderzoek is, na te gaan hoe de groeiende populatie toerisme en visserij beïnvloedt. De neteldieren worden gemerkt met een chip. Zwakke schakel in het plan is de afhankelijkheid van badgasten. Die moeten namelijk de chipjes uit aangespoelde kwallen halen en opsturen naar het laboratorium. Uit recent onderzoek blijkt dat badgasten echter wel wat beters te doen hebben. 

Spanje

Eenzame pelgrims

In Celanova, Spanje staat het Santuario de la Armada (Heiligdom der Marine). In 2008 is naast de kapel een groot welkomstcentrum geopend, gebouwd met bijna een ton aan Europees geld. Of het centrum echt nodig is, blijft de vraag; onder pelgrims is dit heiligdom weinig populair.  

Malta

Dure doodgravers

Business Today, de krant van wakker Malta, meldde in juli vorig jaar dat de Maltese regering 230.000 euro investeerde om de uitvaartmarkt te liberaliseren. Dat deed de regering met Europees geld, maar de Maltezen vergaten dit te vermelden aan de Europese Commissie. De tien begrafenisondernemingen op Malta ontvingen ieder ongeveer 23.000 euro. 

Door Arlene Gelderblom en Dirk van der Burg