Lerarentekort

Echte probleem is het onduidelijke imago van het onderwijs

Liesbeth Wytzes

Al jaren is ervoor gewaarschuwd: er komt een enorm tekort aan leraren, vooral in het voortgezet onderwijs. Vanaf 2007 gaat een grote groep leraren met pensioen, en er zijn niet genoeg jonge leerkrachten beschikbaar om die vacatures in te vullen. Er hebben zich ook dit jaar minder belangstellenden gemeld voor de lerarenopleiding en de pabo dan in 2004. Het lerarentekort zou tienduizenden vacatures betekenen, precieze cijfers zijn nog niet bekend.

Je zou denken: een aangekondigde ramp, daar kunnen we ons tegen wapenen. Minister van Onderwijs Maria van der Hoeven (CDA) heeft flink ingezet op zij-instromers, een plan dat overigens dateert van voor haar tijd. Door mensen uit, bijvoorbeeld, het bedrijfsleven een verkorte opleiding aan te bieden, zou het lerarentekort snel afnemen. Ze sprak van 4000 zij-instromers.

Hoe loopt dat, met die zij-instroom? Veel scholen klaagden over tekorten, maar waren met zij-instromers ook niet tevreden. Er ging veel tijd zitten in de begeleiding en het gaf scheve ogen dat die instromers soms meer verdienden dan leraren die al langer voor de klas stonden. Het aantal zogeheten geschiktheidsverklaringen, die inhouden dat een zij-instromer geschikt is om les te geven, is in 2004 bijna gehalveerd ten opzichte van 2003: 567 tegenover 1062. Met zulke karige aantallen wordt dat tekort nooit gedicht.

Onderliggend probleem is het onduidelijke imago van het onderwijs. Wat willen we dat onze kinderen leren? Hoe gedragen ze zich in de klas? Wat pikt een leraar wel, en wat niet? Pas als het onderwijs wat meer zelfvertrouwen krijgt, krijgt het leraarsvak meer aanzien. Dan komen er vanzelf weer mensen op af. Maar zolang de rector van een school een 'verandermanager' heet, is het nog niet zo ver.