Kennis: Europa verliest terrein op Azië

maandag 13 maart 2006 16:08

Europa moet investeren in onderwijs om met Azië te kunnen blijven concurreren. Hervorming is noodzakelijk om de structurele problemen in het onderwijssysteem aan te pakken.

Dat is de conclusie van een studie van de Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling (OESO). De auteur, Andreas Schleicher, constateert dat Frankrijk en Duitsland wereldwijd niet meer vooroplopen als het gaat om het ontwikkelen van kennis en vaardigheden. Er staan bijvoorbeeld maar twee Europese universiteiten in de top twintig van de wereld. Aan de andere kant leveren China en India steeds meer hoogopgeleiden af tegen lage kosten.

In 2000 formuleerden de Europese regeringsleiders de zogeheten Lissabon-doelstellingen. Europa zou de meest competitieve en dynamische kenniseconomie ter wereld moeten worden. Om die ambitieuze doelstelling te halen, zal het onderwijssysteem moeten worden hervormd.

Investeren
Schleicher is duidelijk over de oplossing van het de Europese kennisachterstand: investeren in onderwijs. Volgens hem is dat altijd rendabel, omdat het geld door economische groei ruimschoots wordt terugverdiend. Die baten komen de gehele samenleving ten goede.

De auteur van het rapport wijst op de economische ontwikkeling van Zuid-Korea en Finland. Vooral Zuid-Korea heeft indrukwekkende resultaten geboekt. Het land was vijftig jaar geleden nog een ontwikkelingsland, tegenwoordig heeft 97 procent van de 25- tot 34-jarigen ten minste een middelbare schoolopleiding afgerond. Dat is het hoogste percentage in de geïndustrialiseerde wereld.

In landen als Zuid-Korea en de Verenigde Staten komt een aanzienlijk deel van de investeringen in het onderwijs uit de private sector. In Europa is de financiering van het onderwijs nog steeds vooral een zaak van de overheid.

Klassenverschillen
Alleen geld pompen in het onderwijs is niet voldoende. Volgens Schleicher is een van de belangrijkste problemen van het Europese onderwijs dat er tussen leerlingen onderscheid naar klasse wordt gemaakt. Hij stelt vast dat met name in Duitsland, Frankrijk en Italië het systeem de bestaande klassenverschillen versterkt.

Een ander probleem is dat het onderwijzend personeel volgens oude tradities te werk gaat. Opleidingen zouden daarom meer op hun resultaten moeten worden beoordeeld. Bovendien zouden universiteiten meer als gewone ondernemingen moeten worden ingericht.

Door Rob van Gemert