Hoe Deep Throat cultureel bon ton werd

vrijdag 11 februari 2005 15:26

Niet lang nadat een groepje 'loodgieters' in 1972 besloot in te breken in het Watergate Hotel in Washington ging in de Amerikaanse bioscopen een film in premiere die het land op zijn grondvesten zou doen schudden. Als eerste full-length pornofilm plaveide Deep Throat de weg voor wat The New York Times het tijdperk van de 'porn chic' zou noemen. Deze week verschijnt een documentaire over de cultklassieker.

Deep Throat zorgde voor een storm van verontwaardiging in Amerika, dat één van de heftigste groeistuipen in zijn seksuele revolutie meemaakte.

Drieëntwintig staten verboden de film, terwijl het in New York als zeer cultureel verantwoord en hip werd gezien om als stelletje, of zelfs met een groepje vrouwen naar de fellatio-kunsten van hoofdrolspeelster Linda Lovelace - nom de porn voor Linda Susan Boreman - te komen kijken.

In het - voor porno zo kenmerkende - originele verhaal speelt Lovelace een seksueel overactieve vrouw die desondanks maar geen bevrediging weet te vinden. Totdat een dokter erachter komt dat haar clitoris achterin haar keel zit, en vanzelfsprekend Lovelace daarbij wel een handje wil helpen.

Impact
Over de culturele en maatschappelijke impact van de budgetfilm - die in zes dagen in een sleazy motel in Florida werd opgenomen met een budget van 25.000 dollar, maar volgens schattingen 600 miljoen dollar opbracht, daarmee de succesvolste film aller tijden - ging op het Amerikaanse Sundance-festival de documentaire Inside Deep Throat in premiere.

Vrijdag komt de documentaire in de Amerikaanse bioscopen, tegelijkertijd met een heruitgave van het iets langer dan een uur durende origineel. De minimumleeftijd voor de documentaire is 17 jaar, vooral vanwege één scene uit de originele film, waarin een voorbeeld wordt getoond van het handelsmerk van Linda Lovelace.

Deep Throat werd omarmd door de Amerikaanse mainstreamcultuur, en dook overal op: in grappen van de onlangs overleden komiek Johnny Carson tot in het onderzoek van Washington Post-journalisten Bob Woodward en Carl Bernstein, wiens belangrijkste overheidsbron bij het Watergate-schandaal de naam Deep Throat droeg. De twee fenomenen gebeurden bijna tegelijkertijd.

Voor de documentaire zochten makers Randy Barbato en Fenton Bailey iedereen op die ooit iets te maken had met de pornofilm, van regisseur Gerard Damiano die destijds de carrièresprong van schoonheidsspecialist naar de porno-industrie maakte, tot schrijver Gore Vidal en Playboy-koning Hugh Hefner.

Proces
Ook leunt de documentaire op archiefmateriaal, onder meer van het proces dat de staat Tennessee tegen hoofdrolspeler Harry Reems aanspande wegens zijn acteerwerk in de omstreden film.

Maar de beroemdste figuur uit de cultklassieker, Linda Lovelace, kijkt in de film niet terug op haar prestaties; ze overleed in 2002 bij een auto-ongeluk.

Niet dat de situatie van de ex-prostituee er sinds Deep Throat ook maar iets beter op was geworden. Ze verklaarde door haar vriend-annex-pooier gedwongen te zijn om in de film te spelen. 'In die film zie je in feite hoe ik verkracht word,' zei ze ooit.

Het zat de beroemdste pornoster ter wereld ook na Deep Throat niet mee; haar leven werd een aaneenschakeling van scheidingen, drugsproblemen en ziekte. Van de onwaarschijnlijk hoge winst van de film zag ze ook niks terug; alles verdween in de zakken van de schimmige onderwereldfiguren rond de film. Weinig chic.