Verkenningen leveren weinig op; Beatrix weer aan zet

vrijdag 25 juni 2010 07:33

Ruim twee weken na de Tweede Kamerverkiezingen is een nieuw kabinet nog ver weg. Met verschillende mislukte formatiepogingen op zak gaat informateur Uri Rosenthal vrijdagmiddag terug naar de Koningin.

Mark Rutte op het Binnenhof

VVD-leider Mark Rutte, geïnspireerd door de snelle formatie in Groot-Brittannië, sprak tijdens de campagne de wens uit voor 1 juli met zijn kabinet op het bordes van paleis Huis ten Bosch te verschijnen. Deze deadline is aanstaande donderdag.

Maar in de achterliggende weken is Rutte er met informateur Uri Rosenthal niet in geslaagd een coalitie te smeden, noch over rechts, noch over links. Vanmiddag zal Rosenthal dan ook zijn eindverslag aanbieden aan koningin Beatrix.

Opdacht
Beatrix gaf Rosenthal drie dagen na de verkiezingen de opdracht een coalitie te onderzoeken 'waarvan de grootste partij en de grootste winnaar deel uitmaken', dus de VVD en de PVV. Deze formatie liep echter stuk, nog voordat het CDA kon aanschuiven om de coalitie aan een meerderheid te helpen.

Ook een Paars-pluskabinet van VVD, PvdA, GroenLinks en D66 kon niet uit de klei getrokken worden. Daarna liepen de onderhandelingen vast. Job Cohen (PvdA), weigerde te praten over een middenkabinet (VVD, PvdA en CDA), een optie die Rutte en Maxime Verhagen (CDA) juist zagen zitten.

Barstjes
Een losse flodder van Cohen, om aan deze drie partijen nog GroenLinks en D66 toe te voegen, werd afgeschoten door Alexander Pechtold en Femke Halsema, waardoor de eerste barstjes in de linkse samenwerking zichtbaar werden. Cohen trok zijn plan na de kritiek ook snel weer in.

Rosenthal biedt zijn rapport vanmiddag aan aan koningin Beatrix, die vervolgens met een nieuwe opdracht zal moeten komen om de formatie nieuw leven in te blazen. Hiervoor zal zij eerst overleg voeren met haar ploeg van vaste adviseurs.

Het mislukken van de eerste opdracht betekent niet direct dat Beatrix een nieuwe informateur gaat aanwijzen, hoewel dit wel mogelijk is. Donderdag werd bekend dat de Koningin zich 'grote zorgen' maakt over de impasse waarin politiek Den Haag zich momenteel bevindt.

Door Jeroen Langelaar