Koehandel in Brussel, Balkenende ligt goed

woensdag 8 juli 2009 10:48

Corien Wortmann-Kool, hier geflankeerd door Eurlings en Van Bijsterveldt (r), is een van de vice-voorzitters van de EVP-fractie

In Brussel zijn heel wat baantjes te verdelen. Een ingewikkeld spel, waarin koehandel op het hoogste nveau wordt bedreven. Nederland komt er amper aan te pas. Tenminste voorlopig.

Openbare vergaderingen zijn er in Brussel dezer dagen niet, maar in de wandelgangen en zaaltjes gonst het van de activiteiten. Er moeten fracties gevormd worden en er zijn baantjes te verdelen.

De fracties in het Europees Parlement zijn inmiddels gevormd, maar de baantjescarrousel draait nog volop. Zo weet José Manuel Barroso nog steeds niet of hij zichzelf kan opvolgen als voorzitter van de Europese Commissie.

De regeringsleiders hadden de Portugees in juni alvast informeel voorgedragen in de hoop dat het Europees Parlement die voordracht in juli zou afzegenen. Maar de dames en heren parlementariërs laten zich niet opjagen. Die ene keer in de vijf jaar dat ze zich echt kunnen laten gelden, zullen de europarlementariërs het doen ook.

Lissabon
En dus wordt volgende week tijdens de eerste zitting in Straatsburg niet over Barroso’s benoeming gesproken. Niet officieel althans. Dat zal pas in september – of misschien zelfs oktober – gebeuren. Dan is ook duidelijk of de Ieren het Verdrag van Lissabon alsnog goedkeuren. Wat dat er mee van doen heeft?

Alles hangt met alles samen. Zo zijn er als het Verdrag er komt nogal wat baantjes te verdelen. Bijvoorbeeld die van een permanente president van de Europese Unie en een minister van Buitenlandse Zaken. De benoeming van Barroso kan niet los worden gezien van die andere topjobs al was het maar omdat alles een beetje eerlijk verdeeld moet worden tussen partijen en tussen kleine en grote landen.

Katholiek
De eerste te verwachten benoeming is die van voorzitter van het Europees Parlement. De Italiaanse premier Silvio Berlusconi had graag zijn partijgenoot Mario Mauro op die plek gezien en verdedigde diens voordracht vorige maand nog door erop te wijzen dat Mauro ‘zo’n goede katholiek is’.

Maar Berlusconi’s geestverwanten vonden de Poolse oud-premier Jerzy Buzek, net als Mauro lid van de centrumrechtse fractie van de Europese Volkspartij (EVP) waarin ook het CDA zit – een betere kandidaat. Mauro heeft zich inmiddels teruggetrokken.

En dus is Buzek - een van de weinige protestanten in Polen - de EVP-kandidaat. Hij wordt vermoedelijk de eerste voorzitter van het parlement afkomstig uit een van de nieuwe lidstaten. Een benoeming die maar voor de eerste helft van de zittingstermijn geldt, want zoals gebruikelijk krijgt een andere partij de tweede helft het voorzitterschap.

Socialisten
Een baan waarop de socialisten - die ondanks hun grote verlies toch de tweede fractie zijn gebleven - azen. Hun kandidaat is de Duitser Martin Schulz, die vooral bekend is vanwege de uitval van – alweer – Berlusconi die hem eens vergeleek met een Duitse kapo.

Maar om de voorzittersfunctie te bemachtigen is steun van andere fracties nodig. Zelfs de EVP heeft met 265 zetels geen absolute meerderheid in het 736 leden tellende parlement. En dus wordt er dezer dagen volop koehandel bedreven.
En daarom laat het parlement Barroso - ook EVP - bungelen. Zijn baan kan niet los worden gezien van de andere functies die verdeeld moeten worden.

Te klein
De liberalen wilden ook een woordje meespreken. De liberale Brit Graham Watson leidde twee termijnen zijn fractie en is toe aan een nieuwe uitdagen. Hij wilde ook graag parlementsvoorzitter worden. Maar de liberalen zijn met hun 84 zetels te klein. Watson trok vandaag de stekker uit zijn campagne.
Zelfs de Groenen tellen - inclusief een handvol regionale politici – inmiddels 55 zetels. Deze fractie wil trouwens ook wel een rolletje in de Brusselse koehandel. Laat dat maar aan Groenen-leider Daniel Cohn-Bendit over.

Schandaal
Die wees gisteren op de felle kritiek die de socialisten altijd hebben gehad op Barroso. Die zou een veel te neo-liberaal beleid voorstaan en veel te weinig daadkracht tonen. ‘Het is een schandaal dat Schulz straks wel Barroso steunt, alleen maar omdat hij zelf president van het parlement wil worden,’ riep Cohn-Bendit op een persborrel in Brussel.

En Nederland? Komen wij er nog aan te pas in Brussel. Voorlopig amper. De hoogste functie voor een Nederlander ging vooalsnog naar CDA-europarlementariër Corien Wortmann-Kool. Zij is een van de vice-voorzitters van de EVP-fractie. Dat betekent in elk geval dat het CDA in eigen kring in de hoogste regionen is vertegenwoordigd.

Balkenende
Maar alle ogen zijn gericht op die andere baan in Europa: wie wordt de eerste president van de Europese Unie? Wordt het de gedoodverfde Tony Blair of een outsider uit pakweg Nederland? Ene Jan Peter Balkenende van wie nu ook in Brusselse CDA-kring wordt gezegd: 'Hij ligt hier wel heel erg goed.' Om er meteen aan toe te voegen: 'Maar ik weet niet wat hij zelf wil, hoor.'

Een signaal van een CDA'er in Brussel moet misschien iets ernstiger worden genomen dan een soortgelijk geluid van PvdA-leider Wouter Bos, eveneens in Brussel, eerder dit jaar. Ook hij zinspeelde al op een Europese carrière van de CDA-premier.

Platter
Het CDA-signaal kan ook platter zijn: een partijleider die op het internationale toneel zo wordt gewaardeerd is een prachtig boegbeeld bij de eerstvolgende verkiezingen in eigen land. Die voor de gemeenteraad komen er immers al weer aan; in november al in Venlo en in de rest van Nederland in maart.

Inderdaad hangt alles met alles samen.

Carla Joosten