Afghanistan-top: Niemand snapt Nederland

Tijdens top over Afghanistan komt vooral de opbouw aan de orde en hoe twijfelachtige Karzai dat voor elkaar moet krijgen. Intussen snapt niemand van de bondgenoten nog waar Nederland mee bezig is

Door Eric Vrijsen

Positie Verhagen net zo deerniswekkend als die van Karzai

De Afghanistan-conferentie in Londen bespreekt vandaag de exit-strategie. De Verenigde Staten, Groot-Britannië en hun bondgenoten willen hun militaire inspanningen verhogen maar ze willen langzamerhand wel een einddatum vastleggen. De Amerikaanse president Barack Obama suggereert dat de terugtrekking uit Afghanistan in 2011 kan beginnen. Maar dat lijkt te optimistisch.

Het Westen is nog zeker vijf jaar militair in de weer met Afghanistan en dan mag er helemaal niks verkeerd lopen.

Corruptie
In ieder geval moet Karzai een fatsoenlijke regering installeren en de corruptie intomen. Voorlopig ziet het daar niet naar uit. Karzai heeft met fraude de verkiezingen gewonnen; de parlementsverkiezingen zijn uitgesteld en Karzai slaagt er niet eens in alle ministers te benoemen. Hij verschijnt in Londen met een half kabinet en met een twijfelachtig mandaat.

Het Afghaanse leger en de politie moeten de taken van de geallieerde troepenmacht overnemen en zelf voor veiligheid zorgen. Daar zit wel enige vooruitgang in, maar het gaat langzaam. Het Afghaanse leger - thans 90.000 militairen - moeten zeker twee keer zo groot worden. De politie - ook ongeveer 90.000 manschappen - moet zeker drie keer zo groot zijn om het 'democratisch gekozen bestuur' te kunnen schragen.

Taliban

In Londen gaat het vandaag vooral om de verzoening met de Talibanstrijders. Karzai zei vorig jaar in Den Haag - op een vergelijkbare conferentie - dat hij een dialoog wil beginnen met de gewapende moslimfundamentalisten. Niks van terechtgekomen. De Afghaanse president wil wèl met de Taliban praten, maar de Taliban niet met hem.

Vandaag gaat de Londen-conferentie een pot met geld klaarzetten: een half miljard dollar. Dat mag geen omkoping heten en evenmin mag het een beloning zijn voor opstandelingen. Het geld moet naar hulpprojecten in dorpen waar de lokale leiders hebben beloofd hun leven te beteren. De kans is echter groot dat ook deze fondsen verdwijnen in de diepe put van de corruptie.

Verhagen
Als een gebaar naar de Taliban wordt de internationale zwarte lijst van terreurverdachten opgeschoond. Een aantal Afghaanse namen zal worden geschrapt van de lijst met terreurverdachten die de Verenigde Naties na 11 september 2001 hebben opgesteld. De regering-Karzai suggereerde zelfs de naam van Talibanleider Mullah Omar van de lijst te halen. Voor het Westen is dat echter onbespreekbaar. Het zou neerkomen op een legalisering van de Taliban-verschrikkingen en een klap in het gezicht van de nabestaanden van de slachtoffers van de terreuraanval op de Verenigde Staten.

'Verzoening gaat niet samen met straffeloosheid,'  zegt CDA-minister Maxime Verhagen tegen elsevier.nl. Hij moet er niet aan denken dat mullah Omar wordt gerehabiliteerd. Maar het is de vraag of de mening van Verhagen er in Londen vandaag heel erg toe doet. Bondgenoten begrijpen niets meer van de Nederlandse regering.

Deerniswekkend
Verzoeken van de vorige Amerikaanse president George W. Bush om een militaire bijdrage in Afghanistan werden door Nederland keurig gehonoreerd. Met steun van de PvdA! Nu vraagt president Obama om voortzetting van de Nederlandse missie in de provincie Uruzgan. Den Haag beweert dat zoiets onmogelijk is vanwege een PvdA-motie in de Tweede Kamer.

Eventueel zou Nederland elders in Afghanistan nog een nieuwe taak op zich willen nemen, maar daarover is het kabinet-Balkenende al een half jaar in conclaaf. De bondgenoten schudden meewarig het hoofd.

Eigenlijk is de positie van Verhagen even deerniswekkend als die van Karzai. Laatste act in de Haagse slapstick: PvdA-minister Guusje ter Horst van Binnenlandse Zaken denkt zich te moeten bemoeien met de Taliban-onderhandelingen.