Europese Unie

Hoe geïnteresseerd zijn onze buurlanden in Europa?

door 952374

De interesse voor de Europese parlementsverkiezingen is in Nederland traditioneel minder dan voor andere verkiezingen. Ook in andere landen vliegen de kiezers niet bepaald naar de stembus voor Europa.

Sinds 1979 is bij elke Europese verkiezing de opkomst gedaald. Terwijl bij die eerste keer in 1979 nog bijna zeventig procent de stembus vond, bleef in 2004 al meer dan de helft van de kiesgerechtigden thuis. Hebben uw mede-europeanen nog wel zin in de EU?

Ga direct naar
België - Denemarken - Duitsland - Finland - Frankrijk - Ierland - Italië - Polen - Portugal - Spanje - Tsjechië - Zweden

België
België verwacht een opkomst van zeventig procent voor de EU verkiezingen, meldt dagblad De Morgen. In 2004 was België het land met de hoogste opkomst. Dit wordt verklaard door het feit dat in België nog altijd stemplicht geldt. In De Standaard wordt volop aandacht besteed aan de verkiezingen. De Belgen stemmen niet alleen op Europese afgevaardigden, ook worden er bij onze zuiderburen landelijke verkiezingen gehouden.

Duitsland
In de Duitse kranten is vooral aandacht voor het wankelende winkelconcern Arcandor, dat van de Europese Commissie geen Duitse staatssteun mag krijgen. Zowel grote kwaliteitskranten als tabloid Bild hebben uitgebreide verkiezingsspecials, waarin ook al veel nieuws en peilingen te vinden zijn over de gelijktijdige gemeenteraadsverkiezingen en de parlementsverkiezingen in september.

Vrijwel alle media hebben handleidingen over de Europese verkiezingen, waarin alle relevante EU-gegevens kort uitgelegd worden. Toch gaat de meeste aandacht uit naar de binnenlandse politieke strijd. Qua opkomst en interesse neemt Duitsland een plek in de lage middenmoot in: 42 procent van de Duitsers gaat zeker stemmen, de interesse in de verkiezingen ligt rond vijftig procent. Dat is iets lager dan vijf jaar geleden.

Finland
De Finnen zijn niet erg geïnteresseerd in de Europese verkiezingen. Driekwart van de Finse kiezers wist eind mei niet dat de verkiezingen in juni plaats zouden vinden. Nergens in Europa was die onwetendheid hoger. Naarmate de verkiezingsdag van 7 juni dichterbij komt, is de interesse groter geworden bij publiek en media.

Net als in Zweden kan men in Finland ook vervroegd stemmen. Mensen die bijvoorbeeld op vakantie zijn tijdens de verkiezing kunnen zo toch kiezen. Van deze mogelijkheid hebben meer Finnen dan ooit gebruik gemaakt (bijna 18 procent van de bevolking). Politici hopen dat dit een verder vervolg krijgt op 7 juni.

Frankrijk
In de media spelen de EU-verkiezingen geen overheersende rol De situatie lijkt in eerste instantie op die van Nederland. Maar waar in Nederland nog wel gemopperd wordt, lijkt bij de Fransen de EU nauwelijks op de agenda te staan. Andere nieuwsitems zoals de vliegtuigcrash van afgelopen maandagochtend en de gevolgen van de economische crisis, domineren

Ierland
Het ‘Nee’ van de Ieren bij het referendum over de Europese Grondwet lijkt een indicatie voor een vergevorderde Euro-scepsis. Slechts twintig procent van de Ieren kwam opdagen en het lijken vooral de tegenstemmers (53,4 procent) die bereid waren naar het stembureau te gaan.

Als het gaat om interesse in de Europese verkiezingen voert Ierland de lijst echter aan; 72 procent van de bevolking geeft aan de verkiezingen interessant te vinden. Ook wordt verwacht dat de Ieren het hoogste opkomstpercentage van de EU zullen halen (66 procent). Slechts vier procent geeft aan zeker te weten niet te gaan stemmen.

De verschillen met Nederland zijn opvallend, omdat beide landen tijdens een referendum de Europese Grondwet verwierpen. In Nederland is de opkomst voor Europese Verkiezingen al jaren erg laag. In Ierland wordt relatief fanatiek campagne gevoerd en besteden de media ook bovengemiddeld veel aandacht aan de Europese verkiezingen.

De huidige president van het Europees parlement – de Duitser Hans-Gert Pöttering – krijgt in de Irish Times een prominente plek om een optimistische Europavisie tentoon te spreiden. Euro-sceptische en pro-Europese berichten wisselen elkaar af, maar betreffende Europese betrokkenheid bivakkeren de Ieren in de top van Europa.

Italië
In Italië hebben de kiezers twee dagen achter elkaar de kans de gang naar de stembus te maken. Vijf jaar geleden had het land een relatief hoge opkomst van ruim 71 procent. Of het aan het moment van stemmen ligt - Italië stemt pas op 6 en 7 juni - of dat de media weinig interesse hebben is evenmin duidelijk te peilen.

Feit is dat Il Corriere della Serra, één van de grootste kranten van Italië, op haar voorpagina geen enkel artikel wijdt aan de Europese verkiezingen.

Polen
Uit een onderzoek van het Europees parlement van eind mei 2009, blijkt dat 33 procent van de stemgerechtigde Polen op 7 juni gaat stemmen. In 2004, tijdens de eerste Europese verkiezingen voor Polen, kwam slechts 20,9 procent opdagen. De verwachte lage opkomst van 33 procent kan te maken hebben met het communistische verleden. Een socioloog van de Universiteit van Warschau zegt in de Warsaw Business Journal dat de Poolse desinteresse in de verkiezingen komt doordat men ten tijde van het communisme moest stemmen. Nu dat niet meer verplicht is, gaat men niet meer.

Ook al scoort Polen op Europees niveau nog steeds laag, het afgelopen jaar is er dus wel een stijging te zien van het aantal Polen dat gaat stemmen. Volgens de krant Gazeta Wyborcza kan dat verklaard worden door enkele nationale Poolse aangelegenheden. Zo ergeren veel Polen zich aan de anti-Duitse retoriek van de PiS, de rechtse politieke partij van de gebroeders Kaczyński. Ook het feit dat oud-president Lech Walesa meerdere keren aanwezig was bij bijeenkomsten van de Europese partij Libertas, kan op weinig bijval van de Polen rekenen en drijft meer mensen naar de stembus.

Portugal
Het land waar op 13 december 2007 het verdrag van Lissabon werd ondertekend, lijkt niet in de gaten te hebben dat er zondag gestemd zal worden. Vrijwel geen enkele nationale digitale krant maakt melding van de Europese verkiezingen of aanverwante onderwerpen. In dat licht is het niet opvallend dat maar liefst zestig procent niet weet dat er deze week Europese verkiezingen plaats vinden. Deze zullen voor Portugal op 7 juni plaatsvinden en de prognose is dat 44 procent van de bevolking zeker zal stemmen.

Spanje
Opmerkelijk is dat de grootste krant van Spanje, El Pais, weinig aandacht besteedt aan de Europese verkiezingen. Misschien dat dit komt door de recente ontwikkeling waarbij Spanje van netto-ontvanger een netto-betaler wordt.

Het enige noemenswaardige Europa-nieuws van El Pais is de speculatie dat Tony Blair mogelijk de opvolger van Manuel Barroso, de huidige voorzitter van de Europese Commissie, wordt. De keuze wordt echter pas op zijn vroegst in oktober gemaakt. Een andere populaire Spaanse krant, El Mundo, besteedt meer aandacht aan Europa door een volledige pagina aan de verkiezingen te wijden.

Zij opent met een overzichtskaartje van de verschillende landen, de Spaanse Europarlementariërs en hun lidmaatschap van de verschillende Europese fracties. Uit recent opinieonderzoek [blijkt dat 45 procent van de Spaanse bevolking zeker zal stemmen en twaalf procent zeker niet.

Tsjechië
Ruim twee maanden geleden viel het kabinet. Sindsdien worden politici van de sociaal-democratische partij die daar voor verantwoordelijk was (de CSSD), tijdens campagnebijeenkomsten bekogeld met eieren. De grootste concurrent, de centrumrechtse ODS, begon tegelijkertijd een negatieve campagne onder de naam 'CSSD is tegen U'. De Duitse ex-bondskanselier Gerhard Schröder resp. de Britse conservatieve leider David Cameron fungeren als publiciteitsmagneet.

Al die ophef lijkt zich opvallend genoeg niet in een hogere opkomst voor de verkiezingen te vertalen: slechts 24 procent van de kiesgerechtigden is van plan te gaan stemmen, bijna het laagste aantal in de EU. 63 procent zegt geen interesse te hebben in de verkiezingen. De grootste krant van het land, de volkse tabloid Blesk, weerspiegelt die houding: enkele dagen van te voren is er op de website niets te vinden over de EU-verkiezingen.

President Vaclav Klaus bestempelt de verkiezingen als 'onnodig', en pleit er voor om vertegenwoordigers van landelijke parlementen naar het EP af te vaardigen, in plaats van daar verkiezingen voor te houden.

Zweden
De Zweden zijn nauwelijks geboeid door Europa. Alleen in Tsjechië en Letland interesseren minder mensen zich voor de verkiezingen. Ook de verwachte opkomst is traditioneel laag. Minder dan een derde van de bevolking zegt zeker te gaan stemmen. Dit is wel iets meer dan in 2004, maar nog steeds een stuk lager dan het Europees gemiddelde.

Zweedse kiezers vinden ook dat ze slecht geïnformeerd zijn, 77 procent vindt dat ze nog niet genoeg weten om te gaan stemmen. Dit ondanks massale aandacht van de media, zoals een compleet dossier op de website van het Zweede Öp met alles over de verkiezingen.

Door Yoeri van Vliet, Emil van Oers, Ruud Scheper, Joris Jansen, Roos van Stuijvenberg, Simon Beijer en Jacco Hupkens.



 

Tags

zie ook

Eén reactie

  • 0 0

    Ik dacht dat de uitkomst van deze verkiezingen pas na zondag bekent mocht worden. Als heel Europa heeft gestemd?